60 results
Search Results
Now showing 1 - 10 of 60
Master Thesis Öz-çeviri ve Kendi Eserlerini Çeviren Yazar: Samuel Beckett'ın Oyun Sonu Adlı Eserinde Çeviri veya Yeniden Yazma Süreci(2021) Türkmen, Pelin; Akın, Fatma AylinÇeviri, kaynak dildeki bir mesajın hedef dile aktarıldığı veya iletildiği bir faaliyet olarak kabul edilmektedir. Bu çok adımlı çeviri sürecindeki genel algı, yazarın kaynak metni ürettiği ve çevirmenin çıktıyı yani çeviriyi yarattığı görüşüne dayanmaktadır. Ancak öz-çeviri çerçevesinde, yazar ve çevirmen aynı kişidir. Bu çalışmanın kapsamında, Samuel Beckett tarafından Fransızca olarak kaleme aldığı, Fin de Partie adlı oyununu İngilizceye Endgame olarak çevirdiği iki oyunun çeviribilim ışığında karşılaştırılması yer almaktadır. Bu tez, oyunun kaynak ve erek metinlerini, oyun yazarının öz-çevirmen kimliği doğrultusunda kıyaslamayı ve analiz etmeyi amaçlamaktadır. Samuel Beckett'ın biyografisi, oyunun tarihi arka planı, edebi incelemesi, karakterleri, yazarın edebi tarzı ve absürd tiyatronun yanı sıra tiyatro çevirisi tekniklerine ayrıntılı bir şekilde yer verilmiştir. Oyunun hedef ve kaynak metni, Vinay ve Darbelnet tarafından yazılmış Fransızca ve İngilizce'nin Karşılaştırmalı Deyişbilimi isimli kitaplarında önerilen metodoloji doğrultusundaki çeviri prosedürleri ve stratejileri çerçevesinde karşılaştırılmış ve sınıflandırılmıştır. Çalışma sonuçları, doğuştan çift dilli olmayan oyun yazarı ve çevirmen Samuel Beckett'ın çeviride eşdeğerliliği özgür bir şekilde ilettiğini ortaya koymaktadır.Master Thesis Sağlık Bakanlığı Metinlerinde Terminoloji Çevirisine Yönelik Betimsel Bir Çalışma(2021) Akkaya, Zeynep Sema Erduran; Hastürkoğlu, GökçenYeni Dünya düzeni, çok dillilik, küreselleşme ve teknolojik gelişmeler kurumları derinden etkilemektedir. Sürekli gelişim ve değişim ile karşı karşıya kalan kurumların yaşanan bu değişim ve gelişime aynı doğrultuda uyum göstereme çabası kendilerini doğru ifade edebilmeleri açısından oldukça önemlidir. Yaşanan bu gelişmeler sonucunda kurumların daha fazla kurumsallaşma eğiliminde olduğu ve kurumların kendilerini özgü kurumsal dil yapısı ve kurumsal çeviri stratejileri oluşturmaya başladığı gözlemlenmektedir. Kurumsal dil yapısı içerisinde kurumun kendine özgü terminoloji çalışmalarını oluşturması ise kurumsallaşmaya katkı sağlayan etmenlerin başında yer almaktadır. Kurumsal terminolojinin yaratılması paydaşlar tarafından kurumun kendini ifade etmesinde ortak bir dil yaratılmasını sağlamaktadır. Kurumsal dil çalışmalarının yeni yeni yaygınlık kazanmaya başladığı bu dönemde kurum tarafından oluşturulan terminoloji çalışmaları kurumun kendini bütün paydaşlarına doğru ifade edebilmesini, kurumsal dil yapısında standartlaşmış ve tutarlılık sağlanmış bir ortam yaratmaktadır. Bu tez çalışmasında, genel olarak ödünçleme ve birebir çeviri yönteminin kullanıldığı ve standartlaşmamış terimlerin var olduğu Sağlık Bakanlığı Stratejik Planı metinlerinde terim çevirilerinde kullanılan yöntemleri analiz ederek doğru ve standartlaşmış terminoloji ihtiyacına ilişkin farkındalık yaratmayı hedeflenmektedir. Vinay ve Darbelnet`in çeviri kuramları doğrultusunda terimler incelenmiştir. Bu amaçla Stratejik Plan içerisindeki terimler hem kaynak metininde hem de hedef metinde detaylı olarak araştırılmış, tespit edilen terimler İngilizce karşılıklarıyla kaydedilmiştir. İncelenen terimlerin hedef dildeki karşılıkları sözlüksel ve söz dizimsel düzeyde analiz edilmiştir. Son olarak Sağlık Bakanlığı kurumsal dil yapısı içerisinde terimlerin standart bir şekilde kullanılması için kapsamlı bir terimler sözcüğü ihtiyacı olduğunu, gelecekte çeviri ve terminoloji çalışmalarına ışık tutması amacıyla terimler sözlüğünün oluşturulmasının kurumsal çeviri açısından önemli bir fonksiyon oluşturacağı vurgulanmıştır.Master Thesis Tarih ve Çeviri: Türkiye?de Teknik Çeviri Tarihi Üzerine Bir Çalışma(2012) Atay, Nuh Naci; Aksoy, N. BerrinKüreselleşen dünyada, teknolojinin gelişmesi ve teknolojik iletişime olan talebin artmasıyla birlikte, teknik çeviri oldukça büyük bir önem kazanmıştır. Günümüzde, dünya genelinde yapılan çevirilerin büyük bir kısmını teknik çeviri faaliyetleri oluşturmaktadır. Bundan dolayı teknik çeviri konusuna çok boyutlu bir bakış açısıyla önem verilmesi gerekmektedir.Bu bağlamda, geçmiş olayların ve karakterlerin kronolojik ve coğrafi olarak kayıt altına alınması açısından tarih ve çeviri arasındaki ilişki, teknik çeviri çalışmalarına önem verilmesi anlamında, ön plana çıkmıştır. Diğer taraftan çeviri araştırmaları korpusunda teknik çeviriye yeteri kadar önem verilmemiştir. Akademik çalışmalar ve araştırmalar sayesinde, teknik çeviri ve teknik yazıma olan talebin gittikçe artması dolayısıyla tüm tarihi ve dilbilimsel yönleri ile teknik çeviri geniş anlamda ele alınmaya başlanmıştır. Böylesine bir arka plan ile çerçevesi belirlenmiş olan tezimiz, Türkiye'deki teknik çevirinin tarihi ve gelişimi üzerine bir çalışma yapmayı hedeflemektedir. Kuramsal arka planı ortaya koymak için, Osmanlı'lardan başlayıp tarih ve çeviri arasındaki ilişkiye odaklanılmış ve buradan hareketle teknik çevirinin Selçuklu ve Osmanlı'dan itibaren Türkiye Cumhuriyetini de kapsayarak ülkemizde nasıl geliştiği ve yer aldığı üzerine bir araştırma yapılmıştır.Anahtar Sözcükler: Çeviri Tarihi, Teknik Çeviri, Türkiyede Teknik Çeviri, Çeviri FaaliyetleriMaster Thesis Üniversite Düzeyinde Verilen Çeviri Eğitimine, İngiliz Dili Eğitiminde Kullanılan Dört Dil Becerisinin Yansımalarının Analizi(2015) Topgül, Zeynep Birim; Erton, Halil İsmail; Erton, Halil İsmail; Erton, Halil İsmail; English Translation and Interpretation; English Translation and Interpretationİnsanların yabancı bir dil öğrenmeye ihtiyaç duymalarının önemli sebepleri vardır. Bir dili bütünüyle öğrenebilmek için dil, okuma, yazma, dinleme ve konuşma olarak adlandırılan dört dil becerisi üzerinden ele alınır. Bu çalışmada, Dilbilgisi Çeviri Yöntemi'nin ve İşlevsel Çeviri Yöntemi'nin etkileri, dört dil öğrenme becerisi açısından ele alınarak, anadilin ve dil öğreniminin okuma, yazma, dinleme ve konuşma olarak bilinen dört dil becerisi yoluyla çeviri aşamalarının yabancı dil ortamındaki yeri üzerinde durulmuştur. Ayrıca bu çalışmada hem öğretmenlerin hem de öğrencilerin uyguladıkları çeviri odaklı yöntemler ve öğrencilerin dili kullandıkları çeviri süreci incelenmiştir. Sonuç olarak, dil öğretimi ve çeviri bir araya getirilerek, dört dil öğrenme becerisi açısından öğrencilerin bir mesajı bir dilden başka bir dile iletme yöntemleri bu çalışmanın odak noktası olmuştur. Dil öğrenme becerilerinin, öğrencilerin bir dili başka bir dile çevirme yöntemlerini ne şekilde etkilediğini belirlemek ve analiz etmek amacıyla, nicel bir araştırma yürütülmüş olup, veriler konuya uygun olarak hazırlanmış bir anket aracılığıyla toplanmıştır. Bu anket, Hacettepe ve Atılım Üniversitelerinin Mütercim Tercümanlık Bölümü öğrencilerine uygulanmıştır. Elde edilen sonuçlara göre, belirli bir yüzdelik orandaki ikinci ve dördüncü yıl öğrencileri açısından çeviri yapılırken dil; okuma, yazma, dinleme ve konuşma olarak bilinen dört temel öğrenme becerilerine doğrultusunda kullanıldığında, öğrencilerin anadilinin ve kültürünün çeviride daha baskın bir rol oynadığı ortaya çıkmıştır. Bu sebeple öğrenciler, bir dilden başka bir dile bir mesajı iletirken öncelikli olarak kendi anadillerinde düşünme eğiliminde olup, o dilin kurallarını ve yapılarını uygulamaktadırlar. Anahtar Kelimeler: Çeviri, Çeviri Yöntemleri, Dilbilgisi Çeviri Metodu, İşlevsel Çeviri Metodu, Dil Öğrenme Becerileri, Çeviri ve AnadilArticle Technology-Based Innovations in the Teaching of Translation: an Insight Into Whys and Hows(Ovidius University, 2019) Aksoy,N.B.Technological developments in all the activities of social, economic and communicative areas of modern life brought forth a higher demand in translation services, which in turn, necessitates a review of translation teaching at the university level. Traditional teaching methods which heavily rely on teacher-oriented approaches where students are passive learners who focus on the study of linguistic exercises and manual translation tasks by themselves, are no longer sufficient to produce graduates who can compete in the booming computerised worklife in the translation profession. Hence, the integration of Machine Translation (MT) and Computer-Assisted Tools (CAT) becomes a priority in the translation teaching curriculum in order to enable students to deal with the challenging market conditions upon graduation. Students who have experience in the use of computer technologies by means of getting acquainted with them during their education will develop the necessary skills to produce terminologically-consistent, time-efficient and correct translations as required by translation companies and working environment. Also, with the help of use of computer technologies in their teamwork and project-based practices during their education and in their internship, students will develop interpersonal skills and network for better replacements upon graduation. © 2019 Ovidius University. All rights reserved.Master Thesis Dilbilimi Derslerinin Üniversite Düzeyinde Çeviri Eğitimine Katkısı: Atılım ve Bilkent Üniversitelerinde Örnek Çalışma(2011) Tanbi, Yasemin; Erton, İsmailÇeviribilim ve/ya Mütercim-Tercümanlık, Dilbilimi ve ilgili alanlardan zamanlarla ayrışıp, ayrı bir bilim alanı olarak kabul görmüş olmasına rağmen köklerinden kopmamış bir alt bilim dalı olarak ortaya çıkmış bir bilim dalıdır. Bu nedenle mütercim-tercümanlık eğitiminde dilbiliminin payı büyüktür. Bu tezin amacı dilbilimi kökenli derslerin, mütercim-tercümanlık bölümlerinde verilen diğer derslerin temelini oluşturduğunu ve yararını ıspatlamaktır. Araştırma için Atılım ve Bilkent Üniversiteleri seçilmiştir. Eğitimciler temel derslerin önemli ve diğer derslerle bağlantılı olduğunu bildiklerinden, bu üniversitelerin öğrencilerinden iki anket doldurmaları istenmiştir. Elde edilen sonuçlar, dilbilimi kökenli derslerin öğrenci odaklı eğitim ve araştırma ile temel ders kuramı aracılığıyla çeviriye olan katkısını kanıtlamaktadır.Master Thesis Çeviri Çalışmalarında Cinsiyetin Etkisi(2015) Hilmioğlu, Burak; Aksoy, N .berrinDilbilim ve cinsiyet çalışmalarının yollarının kesişmesi, ayrı cinsiyetlerdeki kişilerin dil kullanımındaki farklılıkları inceleyip bu kişilerin dil kullanımında cinsiyet odaklı etkilerin varolduğunu belirtmiştir. Çeviribilim birden çok bilim dalını ilgilendiren (çok disiplinli) bir bilim dalı haline geldiğinde ise, dilbilim ve cinsiyet çalışmaları alanındaki incelemeler çeviribilim ve cinsiyet çalışmaları arasında da merak konusu olup, bu farklılıkların çeviri çalışmalarında ortaya çıkıp çıkmayacağı incelenmeye başlanmıştır. Farklı cinsiyetlerdeki çevirmenler tarafından çevirilen çeşitli metinler olduğu için, bu araştırmadaki asıl soru farklı cinsiyetlerdeki çevirmenlerin yaptığı çeşitli metin çevirilerinin okuyucuya tarafsız şekilde çevrilmiş bir metin mi yoksa cinsiyetlerinin etkilerini taşıyan ve bundan dolayı okuyucunun öznel bir çerçeveden konuya bakmalarına sebep olan bir metin mi sunduklarıdır. Bu araştırmada, çeviri çalışmalarında cinsiyet kaynaklı farklılıkları bulmak amacıyla hem erkek hem de kadın çevirmenler tarafından çevrilmiş olan dört farklı kitap incelenmiştir. Yapılan incelemeler sonrasında, çeviri çalışmalarını sadece çevirmenin cinsiyeti değil ancak düşünce yapısı, dini inançlar, ekonomik farklılıklar gibi diğer harici etkenlerin de etkilediği sonucuna varılmıştır. Bu araştırmanın sonucunda, çevirmenin cinsiyetinin çevirilen metinlerde önemli bir etken olduğu konusunda kayda değer bir kanıt bulunamamıştır. Anahtar Kelimeler:Çeviribilim, Cinsiyet Çalışmaları, Çeviride Cinsiyetin Etkileri, Çeviriyi Etkileyen FaktörlerMaster Thesis Opera Librettosunun Türkçeye Çevirisi Üzerine Bir İnceleme(2014) Özdemir, Merve Şenol; Soy, Özlem Şahin; Soy, Özlem Şahin; Soy, Özlem Şahin; English Translation and Interpretation; English Translation and InterpretationOpera kelimelerin ve müziğin gücüyle duyguları ifade eden bir sanat dalıdır. Bu çalışmada, opera librettosunun Türkçe'ye çevirisinin önemli yönleri ve kriterleri tartışılacak ve çoğuldizge kuramı çerçevesinde hangi yıllarda hangi eserlerin kimler tarafından çevrildiğine değinilecektir. İlk olarak operanın Avrupa'daki gelişimine kısaca göz atılacaktır. Daha sonra, Osmanlı İmparatorluğu'nda ortaya çıkışı ve Batılı değerler doğrultusunda yeniden kurulan Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk yıllarındaki gelişiminden bahsedilecektir. İkinci olarak, opera librettosu karma metin olarak ele alınacak ve bazı kuramsal yaklaşımlar tartışılacaktır. Çoğuldizge kuramı ışığında libretto çevirisinin ve çevirilmiş opera librettosunun Osmanlı ve Türk edebi çoğuldizgelerindeki yeri tartışılacaktır. Sonra, Ankara Opera ve Bale'sinde çalışan beş opera sanatçışı ile yapılan 'tarama' metodundaki birebir görüşmelerin sonucu, alanın kuramcılarından elde edilen bilgiler doğrultusunda tartışılacaktır. Anahtar Kelimeler: libretto çevirisi, opera çevirisi, çeviride söylenebilirlik, Çoğuldizge kuramı, opera çevirisi, üstyazıReview Citation - Scopus: 1Operetta in Turkey: A case study of Gün’s translation of Strauss’s Die Fledermaus(John Benjamins Publishing Company, 2020) Soy,Ö.Ş.; Şenol,M.The genre operetta has long found itself a place in the musical polysystem of Turkey and become one of the borrowed forms of art symbolizing modernity through Turkey’s Westernization process. It was the main goal of the Republic to carry the young republican nation to the level of civilized societies like those of the West. Western ideological, cultural, scientific and literary works were examined and translated, paving the way to emergence of national ideologies, literary works, and cultural legacies. In this context, our study aims to examine Aydın Gün’s translation into Turkish of Johann Strauss II’s Die Fledermaus, under the title Yarasa. In order to do this, we draw on Peter Low’s Pentathlon Principle. © 2020 John Benjamins Publishing Company.Master Thesis Ekonomik Terimlerin İngilizce'den Türkçe'ye ve Türkçe'den İngilizce'ye Çevrilmesinde Kabul Edilebilirlik ve Yeterlilik: Bir Vaka Çalışması(2020) Dinç, Mehmet Ali; Altay, AyferBu çalışmanın amacı kaynak dili Tükçe ve İngilizce olan ekonomi kurum ve kuruşlarının yayınladıkları dokümanlarda ekonomi terimlerinin İngilizce'den Tükçe'ye ve Türkçe'den İngilizce'ye çevrilmesinde Vinay-Darbelnet'in çeviri metotlarından en çok hangisinin kulllanıldığını tespit eden karşılaştırmalı bir analizdir. Kaynak dili Türkçe olan ekonomi alanında yayın yapan kurumlar ve kaynak dili İngilizce olan ve ekonomi alanında yayın yapan kurumlar olmak üzere toplam iki kısımdan oluşmaktadır. Bu çalışmanın en önemli saiki ekonomi kurumlarının veya ekonomi ile ilgili yayın yapan kurumların birbirlerinin yayınlarını daha iyi anlayacağı düşüncesi yer almaktadır. Çalışmanın kapsamı, Hazine ve Maliye Bakanlığı, Türkiye İstatistik Kurumu, Strateji Bütçe Başkanlığı, Uluslararası Para Fonu (International Monetary Fund), Dünya Bankası (World Bank) ve Avrupa Komisyonunun (European Union) 2010 yılından sonra yayınladıkları dokümanlarla sınırlıdır. Yukarıda belirtilen kurumların 2010 yılı sonrası yayınlarında yer alan sözcüklerin ve söz öbeklerinin çevirisi sözcüksel açıdan sınırlandırılmıştır. Analizin sonuçlarından elde edilen bilgiye dayanarak sözcüklerin ve söz öbeklerinin çevirilerinin Gideon Toury yaklaşımına göre yeterli mi yoksa kabul edilebilir mi olup olmadıkları analiz edilmiştir.
