7 results
Search Results
Now showing 1 - 7 of 7
Master Thesis Çoğuldizge Kuramı Işığında Türkiye'de Feminist Çeviri Teorisi ve Feminizm Arasındaki İlişki(2022) Şenocak, Seda; Hastürkoğlu, Gökçen; Hastürkoğlu, Gökçen; Hastürkoğlu, Gökçen; English Translation and Interpretation; English Translation and InterpretationYalnızca kelimelerin değil kültürlerin ve ideolojilerin de taşınmasına yardım eden çeviri zamanla dilbilimden ayrılıp ayrı bir alan oluşturmuştur. Disiplinler arası oluşu, çevirinin birçok alt alana sahip olmasını sağlamıştır. Kültürel çalışmalara yönelinen döneme kadar çeviride orijinal metin ve yazar üstünlüğü hakimdi. Ancak kültürel dönüş ile çevirmenlerin kültür aktarımındaki rolü de ortaya çıkmıştır. İkincillik ve görünmezlik konusunu çevirmen kimliğinin yanısıra varoluşları itibariyle toplum tarafından benzer bir pozisyona konulan kadınlar da kendilerini görünür kılmayı ve ataerkilliği yıkmanın yolunu dilde bulmuştur. 'Dil ne kadar özgürleşirse kadınlar da o kadar özgür olabilir' bakış açısıyla dildeki ataerkilliği yıkmak isteyen kadınların çevirmen kimlikleri ile ortaya koydukları feminist çeviri büyük etkiler yaratmıştır. 1980'lerde dünyada ikinci dalga feminizmin yaşandığı bir dönemde Türkiye'de kadınlar da önceleri şiddete karşı ayaklanmış ve kurtuluşlarını yine kendilerinin sağlayabileceğini düşünerek bir örgütlenme başlatmışlardır. Dünyanın farklı yerlerinden kadınların da benzer sorunları yaşadıklarını gören kadınlar bu konutu bilgilenmek ve bilgilendirmek amacıyla araştırmaya başlamış ve kaynak olmadığını fark ettiklerinde de çeviriye başvurmuşlardır. Bu tez; çeviri ve dil ilişkisini de göz önünde bulundurarak Türkiye'de 1980'li yıllarda başlayan feminist çeviri çalışmaları ile feminist çeviri hareketi arasındaki ilişkiyi çoğuldizge kuramı ile incelemektedir.Master Thesis Sağlık Bakanlığı Metinlerinde Terminoloji Çevirisine Yönelik Betimsel Bir Çalışma(2021) Akkaya, Zeynep Sema Erduran; Hastürkoğlu, GökçenYeni Dünya düzeni, çok dillilik, küreselleşme ve teknolojik gelişmeler kurumları derinden etkilemektedir. Sürekli gelişim ve değişim ile karşı karşıya kalan kurumların yaşanan bu değişim ve gelişime aynı doğrultuda uyum göstereme çabası kendilerini doğru ifade edebilmeleri açısından oldukça önemlidir. Yaşanan bu gelişmeler sonucunda kurumların daha fazla kurumsallaşma eğiliminde olduğu ve kurumların kendilerini özgü kurumsal dil yapısı ve kurumsal çeviri stratejileri oluşturmaya başladığı gözlemlenmektedir. Kurumsal dil yapısı içerisinde kurumun kendine özgü terminoloji çalışmalarını oluşturması ise kurumsallaşmaya katkı sağlayan etmenlerin başında yer almaktadır. Kurumsal terminolojinin yaratılması paydaşlar tarafından kurumun kendini ifade etmesinde ortak bir dil yaratılmasını sağlamaktadır. Kurumsal dil çalışmalarının yeni yeni yaygınlık kazanmaya başladığı bu dönemde kurum tarafından oluşturulan terminoloji çalışmaları kurumun kendini bütün paydaşlarına doğru ifade edebilmesini, kurumsal dil yapısında standartlaşmış ve tutarlılık sağlanmış bir ortam yaratmaktadır. Bu tez çalışmasında, genel olarak ödünçleme ve birebir çeviri yönteminin kullanıldığı ve standartlaşmamış terimlerin var olduğu Sağlık Bakanlığı Stratejik Planı metinlerinde terim çevirilerinde kullanılan yöntemleri analiz ederek doğru ve standartlaşmış terminoloji ihtiyacına ilişkin farkındalık yaratmayı hedeflenmektedir. Vinay ve Darbelnet`in çeviri kuramları doğrultusunda terimler incelenmiştir. Bu amaçla Stratejik Plan içerisindeki terimler hem kaynak metininde hem de hedef metinde detaylı olarak araştırılmış, tespit edilen terimler İngilizce karşılıklarıyla kaydedilmiştir. İncelenen terimlerin hedef dildeki karşılıkları sözlüksel ve söz dizimsel düzeyde analiz edilmiştir. Son olarak Sağlık Bakanlığı kurumsal dil yapısı içerisinde terimlerin standart bir şekilde kullanılması için kapsamlı bir terimler sözcüğü ihtiyacı olduğunu, gelecekte çeviri ve terminoloji çalışmalarına ışık tutması amacıyla terimler sözlüğünün oluşturulmasının kurumsal çeviri açısından önemli bir fonksiyon oluşturacağı vurgulanmıştır.Master Thesis Jack Kerouac'ın Yolda Adlı Eserinin Türkçe Çevirilerinde Sansür Üzerine Betimsel ve Karşılaştırmalı Çalışma(2020) Gökayaz, Başak Pırıl; Hastürkoğlu, GökçenBu tezin amacı, Jack Kerouac'ın Yolda (1951) adlı eserinin Türkçe çevirilerinde sansürlü bölümleri ortaya çıkarmaktır. Bu tezde, normlar, değerler, ideolojiler ve güç ilişkileri gibi sosyokültürel yapıların yanı sıra yayımcılar, çevirmenler, editörler ve hedef okuyucu kitlesi gibi aktörleri göz önünde bulundurarak Betimleyici-Açıklayıcı Çeviri Çalışmalarından, Toury'nin Norm Teorisi'nden ve Andre Lefevere'in 'Yeniden Yazma' teorisinden yararlanılmıştır. Bu tezin vaka çalışması olarak Jack Kerouac'ın Yolda eseri seçilmiştir çünkü eser hem Amerika'da hem Türkiye'de hedef okuyuculara uygun hale getirmek için sansürlenmiştir. Yolda'nın orijinalinden ve iki farklı Türkçe çevirisinden rasgele seçilen elli örnek analiz edilmiştir. Kelimelerin, cümlelerin ve paragrafların sansür analizi, çıkarma, ekleme, silme ve yeniden yazma olmak üzere dört kategori altında yapılmıştır. Sonuçlar, 1993 yılında çevrilen eserin 2019 çevirisine oranla çok daha fazla sansürlendiğini gösteriyor. Yolda eserinde, incelenen bölümlerde sansür stratejisi olarak silmenin diğer üç stratejiye oranla çok daha fazla uygulandığı ortaya çıkıyor. Çeviri sürecinde aktörlerin bakış açılarının ve normlar, değerler ve ideolojiler gibi sosyokültürel yapıların hem kaynak hem de hedef dilde yapılan sansürlerde büyük etkisi olduğu gözlemlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Çeviri Stratejileri, Sansür, Jack Kerouac, Yolda, Amerikan EdebiyatıMaster Thesis Suriye'de Lisans Düzeyinde Simultane Çevirinin Gereklilikleri(2020) Najı, Qutaıba; Hastürkoğlu, GökçenSimultane çeviri çok dilli uluslararası ortamlarda iletişimi sağlayan bir köprü olarak kabul edilmektedir. Suriye içinde ve Suriye hakkında gerçekleşen bu uluslararası ortamların sayısının artması çok sayıda simultane çevirmen ihtiyacı doğurmuştur. Suriye'de asıl ihtiyaç duyulan nitelikli simultane çevirmen ve nitelikli simultane çeviri eğitimidir. Ancak Suriye'deki üniversitelerde bu eğitim verilmemektedir. Bu nedenle simultane çeviri programlarının hazırlanması için gerekliliklerin belirlenmesi gerekmektedir. Bu tezin amacı, Idleb Üniversitesi İngilizce Bölümü'nde simultane çeviri dersi için kur tanımı önerileri sunmaktır. Bu amaçla, İngilizce Bölümü'ndeki 50 akademisyen ile açık uçlu sorulardan oluşan yapılandırılmamış görüşme gerçekleştirilmiştir. Sonuç olarak, simultane çeviri dersinin iki dönem sürmesi, ilk dönemin kuramsal altyapı sunulan bir giriş niteliğine sahip olması, ikinci dönemin ise ileri düzeyde simultane çeviri eğitiminin verilmesi gerektiği belirtilmiştir. Değerlendirmelerin ödevler ve sınavlarla yapılabileceği öne sürülmüştür. Çeviri dilleri olarak Arapça ve İngilizce seçilmiştir. Son olarak, ders içeriğinde psikoloji, iletişim becerileri, profesyonel ve etik davranışlar gibi çeşitli konuların ele alınması gerektiği vurgulanmıştır. Anahtar Kelimeler: Sözlü çeviri, simultane çeviri, simultane çevirmen, iletişimsel edinç, simultane çeviri eğitimiMaster Thesis Reklam Çevirisinin Kültürlerarası İncelemesi(2021) Şehitoğlu, Lokman; Hastürkoğlu, GökçenGelişen teknoloji, dünyanın farklı yerlerindeki toplumlar arasındaki ilişkiyi ve bağlantıyı artırmıştır. Bu durum, kültürel ve dilsel farklılıkları hesaba katarak kültürlerarası reklam çevirisi analizi ihtiyacını yaratmıştır. Her toplumun kendine özgü farklı değer yargıları, algıları ve iletişim şekilleri vardır. Bunlara ek olarak, iki dil arasındaki farklılıklar da çeviri sürecine dahil olmakta ve çevirmenlere zorluk oluşturmaktadır. Kaynak kültürde oluşturulan herhangi bir reklamda ifade edilmek istenen, bu farklılıklar nedeniyle başka bir kültüre gerektiği gibi yansıtılmayabilir. İfade edilmek istenen, cümlelerin arkasına gizlidir ve söylendiği bağlamda incelendiğinde anlaşılabilir, bu nedenle cümleleri işlevselci yaklaşım açısından incelemek büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmanın amacı, İngilizce'den Türkçe'ye yapılan reklam çevirilerinde yaygın olarak benimsenen metot ve yaklaşımları ortaya çıkarmaktır. Bu çalışma ayrıca uluslararası reklam çevirisinde yer alan kültürel ve dilsel öğeleri ve de çevirmenlerin sıkılıkla başvurduğu strateji ve metotları, çeviri sürecinde çevirmenleri kullanmaya yönelten etkenleri göz önünde tutarak, Veronica Smith, Christine Klein-Braley and Anna F. Guerra'nın çeviri metotları çerçevesinde araştırmayı amaçlamaktadır. Çalışmada reklamların dört ana öğesi olan (marka/ ürün isimleri, sloganlar, reklam metinleri ve mesajlar/görseller) ve bunların Türkçe'de ifade edilme şekilleri küreselleşme ve yerelleşme yaklaşımları dikkate alınarak incelenmiştir. Tüm bu özellikler merkeze alınarak, bu çalışmada İngilizce'den Türkçe'ye olan kültürler arası reklam çevirisi için genel bir çerçeve çizilmeye çalışılmıştır.Master Thesis Charles Dickens'ın 'a Christmas Carol' Eserindeki Kültürel Öğelerin Türkçe Çevirisinin Karşılaştırmalı Analizi(2022) Bildiricioğlu, Işıl; Hastürkoğlu, GökçenBir edebî eserde yer alan kültürel unsurlar, metnin çevirisinde dikkatle değerlendirilmesi gereken en önemli unsurlardandır. Bu maddelerin çevirisi çeşitli nedenlerle çevirmen için bir zorluk teşkil etmektedir. Bu çalışmada, çevirmenin kültürel öğeler için kullandığı çeviri yöntemlerini ve bu eserlerdeki kültürel öğelerin çevirisinde kullandığı strateji ve sınıflandırmaları ortaya koyarak kültürel öğelerin çeviri süreçlerini belirlemek amacıyla Charles Dickens tarafından yazılan A Christmas Carol ve Bordo Siyah Yayınevi tarafından yayınlanan çevirisi olan Bir Noel Şarkısı seçilmiştir. Bunun için Newmark'ın kültüre özgü öğeleri kategorize etmesi ve bu öğelerin çevirisi için sunduğu stratejiler benimsenmiştir. Çalışma sonucunda çevirmenin, kaynak metinde yer alan kültürel ifadelerin tercümesinde ortaya çıkabilecek sorunların aşılması ve erek kültür ve erek okuyucuda aynı etkinin yaratılması adına ortaya çıkabilecek sorunların üstesinden gelmek adına uyarlama, deyimsel çeviri stratejisi, birebir çeviri stratejisi ve iletişimsel çeviri stratejisi gibi kültürel eşdeğerlik stratejilerini kullandığı tespit edilmiştir.Master Thesis Çevirmenler için İletişimsel ve İşlevsel Yetkinliğin Önemi(2020) Awtraqje, Najem; Hastürkoğlu, GökçenDoğru çeviri yapabilmek için çevirmenlerin çeviri edincine sahip olmanın önemini bilmeleri gerekmektedir. Bu çalışmanın amacı, çeviri alanında iletişimsel ve edimsel edincin ve iletişimsel edincin dört alt kategorisi olan dilbilimsel, toplumdilbilimsel ve stratejik edincin ve söylem edincinin gerekliliğini vurgulamaktır. Ayrıca bu çalışma, bu edinçlere sahip olmanın çeviri sürecinde çevirmene ne şekilde yardımcı olduğunu ve çevirmenlerin bu yeterliliklerin eksikliği nedeniyle karşılaştıkları sorunları göstermeyi hedeflemektedir. Bunu yapabilmek için, İngilizce'den Arapça'ya yapılmış çeviri örnekleri toplanmıştır ve her bir örnek betimleyici bir yöntem kullanılarak incelenmiştir. Her örnek için iletişimsel ve edimsel edincin gözlemlenemediği bir çeviri ve bu edinçlere sahip olan bir çevirmen tarafından yapılmış olan bir çeviri sunulmuştur. İki farklı çeviriyi karşılaştıran bu çalışma, bu edinçlerin hedef kitlenin akıcı bir şekilde okuyabileceği ve kolaylıkla anlayabileceği doğru ve uygun çeviriyi ortaya çıkartmak için gerekli olduğunu ortaya çıkartmıştır. Anahtar Kelimeler: Çeviri edinci, İletişimsel edinç, Edimsel edinç