16 results
Search Results
Now showing 1 - 10 of 16
Doctoral Thesis Cerrahi Asistanların Beceri Düzeylerinin Anlaşılması Amacıyla Bilgisayar Tabanlı Simülasyon Eğitim Ortamlarının Oluşturduğu El Hareketleri Verisine Makine Öğrenme Yöntemlerinin Uygulanması(2023) Tonbul, Gökçen; Çağıltay, Nergiz; Topallı, DamlaTıp disiplinleri, yeni teknolojilerin gelişimine paralel olarak kendi mevcut karmaşık yapısı içinde büyük zorluklar yaşamaktadır. Klasik yaklaşımlar, adaptasyon sürecine girerek modern çözümlere evrilmekte hatta bazıları tamamen geçerliliğini yitirmektedir. Sıradan bir açık ameliyatın doğal olarak ortaya çıkan komplikasyonları, minimal invaziv ameliyatların gelişmesine yol açmıştır. Minimal invaziv cerrahi ile istenen vücut bölgesine ulaşmak için gerekli aletler yardımıyla, küçük kesiler açılarak vücuttaki boşluklar kullanılır veya yenisi oluşturulur. Böylece daha az kesi ve doku hasarı sayesinde hastanın da daha hızlı ve rahat bir iyileşme süreci geçirmesi amaçlanır. Bununla birlikte, ilgili cerrahi işlemlerin eğitim programlarında hala çeşitli sorunlar bulunmaktadır. Örneğin, cerrahi beceri düzeylerinin tanımlanması ve objektif olarak ölçülmesi zorlu bir süreçtir. Bu bağlamda, öncelikle cerrahi beceri düzeyi sınıflandırma yaklaşımlarını daha iyi anlamak için sistematik bir derleme çalışması yapılmıştır. Daha sonra deneysel bir çalışmada sanal gerçeklik ortamları aracılığıyla elde edilen el hareket verileri kullanılarak orta ve acemi cerrahi becerilerin önceki sınıflandırma çabalarına göre daha yüksek doğrulukla sınıflandırılması amaçlanmaktadır. Sonuçlar, yeniden üretilebilir uyarlanmış bir çerçeveye dayalı olarak farklı veri mühendisliği teknikleri kullanılarak sınıflandırmanın daha iyi hale getirilmesinin mümkün olduğunu göstermektedir. Gelecekte bu araştırma çalışmasını, uygun bir araç seti, veri bilimi muhakemesinin üzerine inşa edilen yazılım mühendisliği çabaları ve muhtemel yenilikçi makine öğrenimi yaklaşımları ile herhangi bir sanal ortama uyarlamanın mümkün olduğuna inanılmaktadır.Master Thesis Göz İzlemenin Program Anlaşılırlığında Kullanılması Üzerine Sistematik Bir Haritalama Çalışması(2021) Atıed, Shukrullah; Çağıltay, Nergiz; Topallı, DamlaGöz izleme teknolojisi, bir kişinin vizyonu hakkında fikir edinmek ve nereye baktıklarını belirlemek ve görsel davranışları hakkında veri toplamak için kullanılır. Araştırmacılar, göz izleme teknolojisini kullanarak Yazılım Mühendisliği'ndeki çeşitli görevleri analiz etmek ve anlamak için göz hareketi verileri toplamaktadır. Ancak, Yazılım Mühendisliği alanında göz izleme teknolojisinin kullanımını inceleyen ve bu açıdan genel bir tablo sunan çok sınırlı sayıda çalışma bulunmaktadır. Dolayısıyla, bu tez çalışmasında, bir Sistematik Haritalama çalışması yürüterek, tüm kanıtları bir araya getirmeyi ve özellikle programı anlaşılabilirliği için Yazılım Mühendisliği'nde göz izleme kullanımına genel bir bakış sunmayı amaçlıyoruz. İlgisiz çalışmaları dikkatlice gözden geçirdikten ve çıkardıktan sonra 121 ilgili makaleyi seçtik. Elde ettiğimiz sonuçlara göre, son yıllarda Yazılım Mühendisliği'nde göz takibi üzerine yapılan çalışmaların arttığını ve farklı aktiviteler üzerinde çalışıldığını görülmektedir. Ayrıca, programı anlaşılabilirliği üzerine farklı faktörlerin etkisi olduğu görülmüştür. Bu faktörler kod öğeleri ve varlıkları, araçlar, geliştiricinin geçmişi ve göz hareketi ve okuma davranışları olarak belirtilmiştir. Bu bulguların, geliştiricilerin program anlaşılabilirliği üzerine etkin faktörleri benimsemelerine yardımcı olarak gelişimlerine katkı sağlaması beklenmektedir.Master Thesis Yazılım Mühendisliği Öğrencileri için Sektör Akademi Arasındaki Boşluğun Anlaşılması(2023) Maayuf, Talal Mohamed; Topallı, DamlaThe fast development in the software engineering industry means that the academic institutions need to keep their curricula up-to-date to meet the changing demands of the job market. This thesis investigates the gap between what software engineering students learn in the university and the skills they need to possess in the software engineering field. The focus is on the emerging technologies like Artificial Intelligence (AI), Machine Learning (ML), Cloud Computing and DevOps, as well as established guidelines like the Software Engineering Body of Knowledge (SWEBOK). This thesis takes a deep dive into the university's software engineering curriculum. It compares the curriculum with SWEBOK standards and analyzes job postings to identify the most demanded skills in the software engineering industry. Additionally, a survey was conducted with senior software engineering students to understand how prepared they feel to tackle the challenges of today's tech landscape. The findings reveal significant gaps between the skills taught in the university and those required by employers. Particularly, emerging technologies and soft skills are underrepresented in the curriculum. The analysis provides practical recommendations for updating the curriculum to better align with industry needs. By making these improvements, educational institutions can better prepare their graduates for the workforce, increasing their employability and readiness to contribute effectively to the software engineering field. This thesis aims to contribute to the ongoing conversation about curriculum development in software engineering education. It offers a model for aligning academic programs with industry expectations, emphasizing the need for adaptive curricula that evolve with technological progress. This ensures that graduates possess the relevant skills needed to succeed in a competitive job market.Doctoral Thesis Sınıflandırma Algoritmalarının Cerrahların El Hareketi Davranışları Üzerinden Beceri Seviyelerinin Tahmininde Kullanımı(2018) Topallı, Damla; Çağıltay, NergizGünümüzde endoskopik ameliyatlar uygulanması mümkün olduğunda açık ameliyat yerine tercih edilen bir alternatif haline gelmiştir. Bu operasyonlarda cerrah, 'endoskop' adı verilen bir kamera ve ışık kaynağı ve özel operasyonel araçları kullanarak işlemi gerçekleştirir. Bu tür ameliyatları gerçekleştirebilmek için cerrahların sürekli pratik yaparak gerekli becerileri kazanmaları gerekmektedir. Dolayısıyla bu becerilerin geliştirilmesi günümüzdeki eğitim programları açısından önemli bir hedeftir. Mevcut cerrahi eğitim programlarını iyileştirmek üzere çeşitli teknolojiler ile zenginleştirilmiş eğitim programları geliştirilmektedir. Ancak, bu teknolojileri geleneksel yöntemlere daha iyi entegre edebilmek için, cerrahların beceri düzeylerini anlamak ve gereksinimlerine göre uygun içerik hazırlamak önemlidir. Diğer bir deyişle, eğitim programının içeriğinin ve sırasının eğitim alan kişilerin bireysel ihtiyaçlarına uygun bir şekilde hazırlanması için, beceri düzeylerinin düzenli olarak değerlendirilmesi gerekmektedir. Mevcut beceri seviyesi değerlendirme teknikleri, çoğunlukla pahalı ve öznel olması nedeniyle eleştirilen uzman gözlemlerine dayanmaktadır. Bu bağlamda, bu çalışma, nöroşirürjide bilgisayar tabanlı simülasyon yazılımı ile el hareket ölçütlerini kullanarak cerrahi becerilerin objektif olarak değerlendirmesini amaçlamaktadır. Bu çalışma cerrahi eğitim alan 28 öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Değerlendirmeler temel olarak katılımcıların bilgisayara dayalı benzetim yazılımı üzerindeki el hareketleri esas alınarak gerçekleştirilmiştir. Buna göre, öncelikle benzetim tabanlı bir cerrahi eğitim yazılımı ortamından alınan performans ölçütleri kullanılarak öznitelikler çıkarılmış, çeşitli sınıflandırma algoritmaları ile orta ve acemi düzey cerrahların beceri düzeyleri tahmin edilmiştir. İkinci olarak benzetim ortamında el hareketlerine dayalı hız tabanlı ölçütler hesaplanmış, bu ölçütler orta ve acemi düzey cerrahları sınıflandırmak için kullanılmıştır. Daha sonra, açık kaynaklı bir göz hareketi sınıflandırması algoritması olan BIT algoritmasını, el hareketleri verisine uyarlayarak, yeni el hareketi ölçütleri önerilmiştir. Bu önerilen ölçütler ile, katılımcıların göz ve el hareketi verileri analiz edilerek, orta ve acemi düzey cerrahların el-göz davranışlarındaki farklılıklar anlaşılmıştır. Son olarak, bu çalışmada önerilen el hareket ölçütleri kullanılarak öznitelikler çıkarılmış ve sınıflandırma algoritmaları kullanılarak orta ve acemi düzey cerrahların beceri düzeyleri tahmin edilmiştir. Sonuç olarak, bu çalışmada, el hareketi verilerinden elde edilen ölçütler kullanılarak, acemi ve orta düzeydeki cerrahların beceri seviyelerinin daha iyi anlaşılması hedeflenmiştir. Sonuçlar, önerilen özniteliklerin tahminlerin doğruluğunu potansiyel olarak arttırdığını göstermektedir. Araştırmacılar, gelecekte, el ve göz özniteliklerinin bir arada kullanılması ile performans değerlendirmelerinin doğruluk seviyesinin daha da iyileştirilebileceğine inanmaktadırlar.Doctoral Thesis Doğal Dil İşleme ile Arapça ve İngilizcede Duygu Analizi(2024) Aljamel, Yousra Alhadı; Turhan, Çiğdem; Topallı, DamlaBu çalışmada, denetimli makine öğrenimi yaklaşımını kullanarak İngilizce ve Arapça duygu analizi sorununu ele alıyoruz ve bu kapsamda şu genel adımları izliyoruz: veri toplama, işleme, özellik çıkarma ve duygu sınıflandırma. Çalışmada SemEval18: görev task 1'in İngilizce ve Arapça iki versiyonu ve ArabicNewsHeadline veri seti olmak üzere üç veri seti kullanıldı. Bu very setlerine toplamda 7 makine öğrenme algoritması uygulandı: NB, SVM, KNN, RFC, LGR, QDA ve SGD.Master Thesis Sanal Eğitimde Kullanıcı Deneyimi Faktörleri(2024) Ataş, Gülşah; Topallı, DamlaBu tezde, Sanal Gerçeklik ve Artırılmış Gerçeklik teknolojilerini kullanan diş hekimliği eğitimi programlarının kullanıcı deneyimi üzerindeki etkisinin derinlemesine bir analizi yapılmıştır. Tezin ilk amacı, kullanıcının Sanal Gerçeklik veya Artırılmış Gerçeklik gibi sistemlerle etkileşimlerinde en önemli rol oynayan kullanıcı deneyimi faktörlerini tanımlamaktı. Çeşitli Sanal Gerçeklik uygulamalarında kullanıcı deneyimini etkileyen dokuz temel faktörü ortaya çıkaran sistematik bir inceleme çalışası yapıldı. Bu çalışmanın sonucunda etkileşim, kullanılabilirlik, sürükleyicilik, teknolojinin benimsenmesi, duygu, mevcudiyet, deneyimin sonucu, muhakeme ve yeterlilik faktörleri elde edildi. Ayrıca, diş hekimliği öğrencilerine eğitimlerinde Artırılmış Gerçeklik kullanımına ilişkin görüş ve algılarını değerlendirmek amacıyla bir anket uygulandı. Anket üzerine temel eksen faktör analizi yapıldı ve üç temel faktör ortaya çıkarıldı: bilgi ve sonuç, duygusal derinlik ve kullanım kolaylığı. Bilgi ve sonuç faktörü altında deneyim sonucu, muhakeme ve yetelilik faktörleri gruplandı. Duygusal derinlik faktörü altında duygu, etkileşim, mevcudiyet ve sürükleyicilik faktörleri gruplandı. Kullanım kolaylığı faktörü, teknolojinin benimsenmesi ve kullanılabilirlik faktörlerinden oluştu. Son olarak, temel eksen faktör analizinden elde edilen üç faktör arasındaki ilişkiyi değerlendirmek için Pearson korelasyon katsayısı hesaplandı.Master Thesis Oyunlaştırma ile C Programlamayı Öğreten Bir Webtabanlı Uygulamanın Geliştirilmesi(2023) Shahzad, Muhammad Hamza; Topallı, DamlaProgramlama becerilerinin geliştirilmesi, özellikle C gibi programlama dillerinde, yazılım geliştiricileri ve bilgisayar bilimi öğrencileri için önemlidir. Programlama öğretiminde geleneksel yöntemler genellikle kitaplara ve ders notlarına dayanmaktadır. Bu yöntemler öğrencilerin konuları etkin olarak öğrenmeleri için yeterli olmayabilir. Bu tezin temel amacı, oyunlaştırma unsurlarını içeren bir web tabanlı uygulama geliştirerek bu uygulamanın kullanılabilirliğinin araştırılmasıdır. Geliştirilen web tabanlı uygulama, programlama kavramlarının anlaşılmasını kolaylaştırmak ve öğrencileri öğrenme sürecine etkin olarak dahil etmek için interaktif ve oyunlaştırma ile zenginleştirilmiş bir öğrenme ortamı sunar. Bu oyun unsurları, öğrencileri motive eder ve öğrenme deneyimini daha eğlenceli hale getirir. Bu kapsamda yaptığımız çalışmada oyunlaştırma unsurlarını içeren web tabanlı uygulama geliştirilmiştir. Bu uygulamanın etkinliğini değerlendirmek için, 2022-2023 Bahar Dönemi'nde C programlama dersi alan Bilgisayar, Yazılım ve Bilişim Sistemleri Mühendisliği bölümlerinden 122 öğrenciyle bir deneysel çalışma gerçekleştirilmiştir. Öğrencilerden C Programlama diliyle ilgili 10 çoktan seçmeli soruyu yanıtlamak için bu uygulamayı kullanmaları istenmiştir. Ardından, öğrencilerin uygulama ile genel memnuniyeti bir 'Sistem Kullanılabilirlik Ölçeği' anketi kullanılarak ölçülmüş ve öğrencilerin deneyimleri ve geliştirme önerileri hakkında bilgi edinilmiştir. Bu çalışmanın kullanılabilirlik açısından sonuçlarına göre, çalışmaya katılan öğrencilerin %81'i geliştirilen sistemin kolay kullanılabilir olduğunu ve %79'u birçok kişinin bu sistemi kullanmayı kolaylıkla öğrenebileceklerini belirtmişlerdir. Öğrencilerin %62'si bu sistemi sıklıkla kullanmak isteyeceklerini belirtmişlerdir. Öğrencilerin yalnızca %20'si sistemin gereğinden fazla karmaşık olduğunu düşünmektedir. Bu çalışmanın bulguları, programlama dillerini öğretmede oyunlaştırmanın kullanımını inceleyerek bilgisayar bilimi eğitimine katkıda bulunmaktadır. Dolayısıyla geliştirilen bu web tabanlı uygulamanın, C programlamayı öğrenmede yenilikçi ve etkileşimli bir yaklaşım sunarak, öğrenme deneyimini öğrenciler için daha etkileyici ve etkili hale getirebileceği görülmüştür.Master Thesis Karmaşık Sistemler için Veritabanı Tasarım Yöntemi(2013) Topallı, Damla; Çağıltay, Nergiz ErcilYazılımın kalitesi, kullanıcıların ihtiyaçlarını ve memnuniyetlerini sağlamakla doğrudan ilgilidir. Kullanıcı gereksinimlerini yazılım süreçlerine yansıtmak için, veritabanı modelinin doğru tasarlanması, yazılım geliştirme sürecinde kritik bir aşamayı oluşturur. Veritabanı tasarımı, kullanıcıların veriler ile ilgili tüm gereksinimleri modellemeleri için önemli bir araçtır. Veritabanı tasarımındaki olası hatalı durumlar, tüm yazılım geliştirme süreçlerine yansımaktadır. Olası hatalı durumlar aynı zamanda yazılımda ve amaçlanan sistemin işlevselliğinde sürekli değişimlere de sebep olabilmektedir. Bu durum kullanıcıların memnuniyetsizliğiyle sonuçlanabilir. Bu bağlamda, kullanıcı gereksinimlerini veritabanı modelinde tam olarak yansıtmak ve veritabanının yazılım geliştirme sürecinde yer alan herkes tarafından doğru anlaşılması, yazılım sistemleri geliştirmedeki başarıyı doğrudan etkileyen bir faktördür. Bu çalışmada, karmaşıklık derecesini azaltarak veritabanı modellerinin anlaşılabilirliğini artırmak ve yazılım kalitesini yükseltmek amacıyla iki aşamalı bir kavramsal veri modelleme yöntemi önerilmektedir. Bu çalışmanın başında önerilen iki aşamalı kavramsal veri modelleme anlatılmaktadır. Sonrasında deneysel çalışmalar ve formüller yoluyla, önerilen yöntemin yazılım mühendislerinin kavrayışı üzerindeki etkisi incelenmekte ve sonuçlar değerlendirilmektedir. Bu çalışmanın sonucunda, önerilen iki aşamalı kavramsal modelleme yönteminin yazılım mühendislerinin kavrayışını kolaylaştırdığı ve bu aşamadaki olası hataları önleyebileceği görülmektedir.Master Thesis SQL ve NoSQL veritabanlarının kalite yönünden değerlendirilmesi(2022) Abbas, Abdulbaset; Topallı, DamlaTeknolojideki son gelişmeler ve işlenecek veri miktarındaki artış ile birlikte, yazılımınız için doğru veritabanlarını seçmek, genel olarak yazılımın kalitesine doğrudan yansıyan yüksek etkili bir unsur haline geldi. Günümüzde en çok kullanılan Veritabanı Yönetim Sistemleri (VTYS), SQL gibi ilişkisel veritabanı yönetim sistemleri veya NoSQL gibi ilişkisel olmayan veritabanı yönetim sistemleridir, projenin erken aşamalarında bu sistemler arasında doğru bir seçim yapmak çok önemlidir. Bu tezde, SQL ve NoSQL veritabanlarının temel özellikleri, Kullanılabilirlik, Verimlilik, Tutarlılık, Dayanıklılık, Sürdürülebilirlik, Güvenilirlik, Ölçeklenebilirlik ve Kurtarma Süresi olarak veritabanı kalitesi ile ilişkili sekiz ana yazılım kalite özniteliği dikkate alınarak tartışılmıştır. Bu çalışmanın temel amacı, SQL ve NoSQL veritabanı uygulaması için hangi özniteliklerin en etkili olduğunu belirlemektir. Ek olarak, SQL ve NoSQL uygulaması için popüler VTYS araçları tartışılmıştır: MySQL, PostgreSQL, MongoDB ve Redis. Ayrıca, mevcut uygulama tercihlerini daha iyi anlamak, kalite açısından sektörün SQL ve NoSQL veritabanlarındaki tercihlerini anlamak için geliştiriciler, veritabanı uzmanları, testçiler, yöneticiler gibi BT uzmanlarıyla bir anket yapılmıştır. Yapılan anket çalışmasının sonucuna göre SQL veritabanları için en önemli kalite özniteliklerinin süreklilik, tutarlılık, ve kullanılabilirlik olduğu, NoSQL veritabanları içinse ölçeklenebilirlik, süreklilik, ve verimlilik özniteliklerinin, en önemli kalite öznitelikleri olduğu görülmüştür. Anahtar Kelimeler: İlişkisel veritabanları, ilişkisel olmayan veritabanları, SQL, NoSQL, Kalite ÖznitelikleriArticle Implementation of Topic Study Activities in Engineering Education(2015) Topallı, Damla; Çağıltay, NergizRecent studies have shown that, there is a need to propose new approaches and educational methods in order to address current problems of engineering education programs. This study summarized the implementation of a real life term project and Topic Study concepts in an engineering education course. The curriculum of this course is organized to provide skills on making presentation, research and applying knowledge to solve real-life problems, preparing reports and making discussions on a specific topic. This study describes as a case study how these problems are addressed in an engineering education course namely Data Warehousing and Data Mining. It is aimed to improve students’ motivation and interest to the course as well as to improve their active participation in the course. By this approach it is aimed to help them to construct their own knowledge. This paper also presents the structure of the course and evaluation of grades with the results of a survey on students’ opinion about the real-life term project and Topic Study approaches in this course.
