19 results
Search Results
Now showing 1 - 10 of 19
Article Üniversite Düzeyinde Çevirmen Eğitiminde Dilbilimin Önemi(2016) Erton, Halil İsmail; Tanbi, YaseminTranslation studies - that is translation and Interpretation, is a field that evolved as a sub-discipline of Linguistics and its related subjects. In the course of time, it developed as a separate area of study with roots still attached to its origins. Hence, the training of translator and the interpreter cannot be totally separated from linguistics. The view presented in this paper is that linguistic-based courses in Translation and Interpretation departments contribute to the grounding and achievement of the students in translation and interpreting classes in upper-grade levels. To this end, two universities - Atılım University and Bilkent University - have been selected as sources for this study, conducting two surveys among the students studying there. The findings based on the statistical analysis represent the usefulness of linguistic-based courses and their contribution to translation and interpretation studies.Master Thesis Reklam Çevirilerinde Makro Strateji Olarak Yerelleştirme ve Yabancılaştırma(2020) Taıe, Ghaıth Al; Erton, Halil İsmailGünümüzde, uluslararası ticaret potansiyelinin güncel büyüme oranı, ürün reklamlarına, özellikle de bu reklamların çevirilerine duyulan ihtiyacı arttırdı. Çevirilen reklam üreticinin küreselleşme eğilimini ve sıradan bir tüketicinin kültürünü karşılamalıdır. Fakat reklam çevirileri kültürel değişkenler sebebiyle pek çok zorlukla karşılaşmaktadır. Bu tez, bu zorlukları anlamak amacıyla Venuti'nin yerelleştirme ve yabancılaştırma teorisini reklam çevirilerine bir makro strateji, Aixela'nın mikro stratejilerini ise bu reklamlarda kullanılan çeşitli kültürlere özel terimlere uygulayarak bir çözüm olarak kullanmayı amaçlar. Bu çalışmada 10 adet İngilizce'den Türkçe'ye çevirilmiş reklam incelenmiş, incelerken çevirmenlerin Aixela'nın mikro stratejilerini bu çevirilerde nasıl kullandıkları da gözlemlenmiştir. Bu çalışma, çevirmenlerin genel olarak bir yerelleştirme ve yabancılaştırma stratejisi kullandığını ortaya çıkarmıştır. Bu çalışmada çevirmenlerin, incelenen örneklerin %85'inde yabancılaştırmayı, %15'inde ise yerelleştirmeyi bir makro strateji olarak kullandığı ortaya koyulmuştur. Anahtar Sözcükler Yabancılaştırma, Yerelleştirme, Çeviri Makro Stratejileri, Çevirilmiş Reklamlar, Aixela, Çeviri Mikro Stratejileri.Master Thesis Distopya Çevirisi: George Orwell'in 1984 Adlı Eserinin ve İki Türkçe Çevirilerinin Nida'nın Biçimsel ve Dinamik Eşdeğerlik Kuramı Açısından Karşılaştırmalı İncelemesi(2023) Argana, Hüseyin Yasin; Erton, Halil İsmailBu karşılaştırmalı çalışmada, George Orwell'in 1984 adlı eserinin Celal Üster ve Begüm Kovulmaz tarafından gerçekleştirilen Türkçe çevirileri incelenmiştir. Bu inceleme, distopya öğelerinin betimlenmesi ve Nida'nın biçimsel ve dinamik eşdeğerlik kavramlarının kullanılması üzerine odaklanmaktadır. Metinlerin niteliksel olarak analiz edilmesiyle, çalışma, çevirmenlerin biçimsel veya dinamik eşdeğerliği sağlamadaki tekniklerini ve romanın distopya temalarını iletmekteki etkinliklerini değerlendirmektedir. Bu araştırmanın bulguları, distopya edebiyatını çevirirken karşılaşılan karmaşıklıkları daha derinlemesine anlamamızı sağlar ve çeviri çalışmalarında gelecekte yapılacak çalışmalar ve uygulamalar için değerli içgörüler sunar.Master Thesis Gazi Üniversitesi İngiliz Dili Eğitimi Bölümü Müfredatına Çeviri Derslerinin Katkısı(2017) Özdoğan, Nuri Oğuz; Erton, Halil İsmailYabancı dil öğrenimi ve eğitiminde çevirinin rolü her zaman geniş çerçevede tartışılan bir konu olmuştur. Araştırmacılar yıllardır bu konuya çeşitli açılardan yaklaşmış ve dil öğretmenleri derslerinde çeviriyi bir araç olarak kullanma konusunda farklı görüşlere sahip olmuşlardır. Bu çalışma, Gazi Üniversitesi İngiliz Dili Öğretimi öğrencilerinin kendilerini gerek akademik gerek mesleki anlamda geliştirmelerinde çeviri derslerinden nasıl fayda sağladıklarını ortaya çıkarmayı amaçlamıştır. Ayrıca, sahip oldukları görüşleri mesleklerinde öğretmenliklerini şekillendireceği ve gelecekteki derslerinin kalitesini etkileyeceğinden, öğrencilerin çevirinin kullanımı konusundaki düşünceleri de değerlendirilmiştir. Dolayısıyla bu araştırma çevirinin İngiliz Dili Eğitimi öğrencilerine faydasını anlama ve öğrencilerin çeviriye yaklaşımı konularına eğilmiştir. Beceri ediniminin ve öğrencilerin düşüncelerinin belirlenmesi ve değerlendirilmesi için nicel bir araştırma gerçekleştirilmiş, ve veriler 5'li Likert Ölçeği doğrultusunda hazırlanmış bir anket yordamıyla toplanmıştır. Anket Gazi Üniversitesi İngiliz Dili Eğitimi bölümünde öğrenimlerini sürdüren son sınıf öğrencilerine uygulanmıştır. Bulgular, çeviri kullanımıyla, öğrencilerin gerek akademik hayatlarında gerek gelecekteki mesleki yaşamlarında kullanabilecekleri çeşitli beceriler arasında var olan bir bağlantıyı ortaya çıkarmıştır. Bulgular ayrıca öğrencilerin kendilerini İngiliz Dili Öğretimi alanında geliştirme bağlamında çeviriden faydalandığını ve alanlarındaki müfredatlarında çeviriyi kullanma konusuna olumlu yaklaştıklarını göstermektedirMaster Thesis Muhteşem Gatsby Kitabındaki Deyimlerin Türk ve Amerikan Kültürü Işığı Altında İncelemesi(2022) Güzel, Gonca Nursima; Erton, Halil İsmailMetin çevirisinde deyimler önemli bir yere sahiptir. Deyimler kültüre özgü elementler olduğu ve mecazi anlamlar taşıdığı için çevrilmesi kolay değildir. Bu noktada çevirmenin hangi ifadenin deyim olduğunu bilmesi ve bu deyimi hedef dile çevirirken hangi stratejiyi kullanması gerektiğini bilmesi önem taşımaktadır. Aynı zamanda çevirmenin deyim çevirisi yaparken iki kültür arası eş değerliliği sağlaması gerekmektedir. Bu çalışmada, F. Scott Fitzgerald'ın Muhteşem Gatsby (2016) kitabındaki deyimler Türk ve Amerikan kültürü ışığı altında incelenmiştir. Kitaptaki deyimlerin analizi Mona Baker'ın (1992) çeviri stratejileri göz önünde tutularak yapılmıştır. Bu stratejilerin nasıl uygulandığı ve çeviride kültürel denkliğin nasıl sağladığına yönelik açıklamalarda bulunulmuştur. Ayrıca Muhteşem Gatsby (2016) kitabının yazıldığı dönemi daha iyi anlamak için Fitzgerald'ın hayatı ve eserleri, kitabın özeti ve analizi, kitaptaki olayların yer aldığı Caz Çağı, kitaptaki ana karakterler ve kitabın yazıldığı dönemin siyasi ve sosyal atmosferi gibi konular da çalışmada ele alınmıştır. Çalışmada elde edilen sonuçlar, deyim çevirisinde karşılaşılan zorlukların nasıl aşılabileceğine yönelik stratejiler sunarken çevirmenlerin deyim çeviri sırasında kültürler arası eşdeğerliliği sağlamaları noktasında faydalanabileceği örnekler de içermektedir.Master Thesis Kültüre Özel Terimlerin Arapça'dan İngilizce'ye Çevirisinde Karşılaşılan Zorluklar: Eşdeğerlik Problemi(2020) Mahmood, Harıth Abdullah Mahmood; Erton, Halil İsmailBu çalışma, güncel çeviri piyasasında çevirmenin karşılaştığı sorunları ortaya koymayı, kültürel çeviri kavramını, bu süreçte kullanılan stratejileri, kültürel alışveriş üzerindeki etkisi ve rolünü vurgulamayı amaçlamaktadır. Bu çalışmada, hedef dilde açık ve anlaşılır bir çeviri ortaya koymak amacıyla çalışan çevirmenin karşısına çıkan en önemli sorunları ele almıştır. Ayrıca bu çalışmada, kültürler arası çeviri işinin kolayca yapılabilmesi amacıyla, kültürel çeviride kullanılan en önemli methodlar ele alınmıştır. Bu çalışmada, nitel araştırma method kullanılmıştır. Bu çalışma, kültürel örnekler toplanarak ve bu örnekleri kültürel çeviri method ile hedef dile çevirerek yürütülmüştür. Kullanılan method, hataları azaltmaya yaramış, ve çevirmenin karşılaştığı sorunları, özellikle de eşdeğerlik problemini azaltmıştır. Anahtar Kelimeler: Kültürel Çeviri, Çeviri, Kültür, Eşdeğerlik, SosyolinguistikMaster Thesis Çocuk Filmlerinin Türkçe Çevirilerinde Bir Yabancılaştırma ve Yerlileştirme Teknikleri Analizi(2022) Başhan, Ömer Fatih; Erton, Halil İsmailYabancı dillerden çevrilmiş çocuk edebiyatı eserleri bazen diğer kültürlerde olmayan 'kültüre özel öğeler' barındırırlar. Bu öğeler çeviri sorunlarına yol açabilecekleri gibi, kültürlerdeki farklılıklar yüzünden çocuklar için zararlı da olabilirler. Bu durum, çevirmene bir seçenek sunar; çevirmen, yabancı kültürel öğelerin çevirisinde yabancılaştırma ya da yerelleştirme stratejileri kullanabilir. Bu çalışma Türk kültüründe görsel-işitsel çocuk edebiyatı çevirisinde yabancılaştırma ve yerelleştirme stratejilerinden hangisinin daha sık kullanıldığnı bulmayı amaçlar. Bu amaç doğrultusunda bu çalışma için İngilizceden Türkçeye çevirilmiş üç çocuk filmi seçilmiştir. Seçilen filmler Brasienė'nin 'kültüre özel öğeler sınıflandırma sistemi' kullanılarak taranmıştır. Filmlerde karşılaşılan bütün kültüre özel öğeler Davies'in 'kültüre özel öğe çeviri stratejileri kullanılarak analiz edilmiştir. Sonuç olarak üç filmin çevirisinde de yerelleştirme stratejilerinin yabancılaştırma stratejilerine göre daha sık kullanıldığı tespit edilmiştir.Master Thesis İngilizce'den Türkçe'ye İncil Çevirilerinde Yerelleştirme Teknikleri Analizi(2023) Erdoğan, Özlem; Erton, Halil İsmailÇeviri çalışmalarının bir disipline dönüşmesinde, kutsal kitaplar ve dini metinler mihenk taşı gibidir. Kutsal kitapların ve dini metinlerin çeviri çalışmaları sayesinde çeviri, toplumların yalnızca kendi kültürlerini ve düşüncelerini yansıtma aracı olmanın ötesine geçmiş, kutsal kabul edilen bir amaca da hizmet etmeye başlamıştır. Bu misyon çeviriye yeni bir boyut ve disiplin katmıştır. Kutsal kitaplar ve dini metinlerin özünde var olan hassasiyet sebebiyle, en doğru iletiyi vermek amacıyla çeviri ve kültür, çeviri sürecinde birlikte ele alınmıştır. Bu sebeple, kültürel farklılıklar da göz önünde tutularak, çeviride yerelleştirme gerekli görülmüştür. Bu çalışma sayesinde, kutsal kitapların ve dini metinlerin yerelleştirme stratejileri uygulanarak çevrilmesinin, kültürel unsurlar sebebiyle meydana gelebilecek anlamsal kayıp ve değişiklikleri engelleyebileceği öngörülmüştür. Yöntem olarak, yerelleştirme stratejilerinin anlaşılması adına en çok kabul gören İngilizce İncil ile en çok kabul gören iki farklı Türkçe İncil seçilmiştir. Çalışmanın sonucunda yerelleştirmenin, çeviri sürecinde anlamsal kayıpları veya farklılıkları azalttığı, ortaya çıkan hedef metnin hedef kitle için daha akıcı ve daha anlaşılabilir olduğu ve kutsal metinlerin anlatımsal ve etkileyici rolünü koruduğu ortaya koyulmuştur. Yerelleştirmenin çeviri sürecinde etkin ve doğru uygulanması, farklı bir kültürün bakış açısına sahip bir hedef kitle için daha akıcı, anlaşılabilir ve daha doğal bir metin ortaya çıkarmış olduğu görülmüştür.Master Thesis Çeviri Araçlarının İletişimsel ve Dilbilimsel Özellikleri Üzerine Nicel Bir Değerlendirme(2024) Avcı, Melike Ece; Erton, Halil İsmailGloballeşmiş ve teknolojik dünyada, çeviri piyasasındaki değişimlere ayak uydurabilmek için birçok çeviri aracı ortaya çıkmıştır. Fakat, Bilgisayar Destekli Çeviri araçlarının ve Nöral Makine Çeviri araçlarının yeterliliği ve etkililiği bakımından farkı hala sorgulanmaktadır. Bu açığı kapatmak için, Trados ve DeepL'in çeviri sırasındaki performansını ölçmek ve hangi çeviri aracının çevirmenler tarafından daha çok tercih edildiğine karar vermek için nicel bir araştırma yapılmış ve Trados ve DeepL'in iletişimsel ve dilbilimsel özellikleri hakkında yirmi sorudan oluşan bir anket çevirmenlere uygulanmıştır. Otuz üç deneyimli ve profesyonel çevirmenin görüşleri sıklık analizi uygulanarak tablolaştırılmış ve detaylarıyla tartışılmıştır. Şu ortaya atılmıştır ki, eğer Trados ve DeepL'in özellikleri çevirmenler tarafından detaylıca bilinirse, çevirmenler bu araçlardan daha iyi yararlanabilir ve projelerini daha güvenilir ve rahat bir şekilde tamamlayabilirler. Bu çalışma göstermiştir ki, Trados hem iletişimsel hem de dilbilimsel destek sunmak açısından daha iyi bir seçimdir. Nöral Makine Çeviri araçları hala güvenilir, tutarlı ve istikrarlı çeviriler sağlamak konusunda Bilgisayar Tabanlı Çeviri araçlarının oldukça gerisindedir.Master Thesis Yapay Zeka ile Çeviri Çalışmalarının Geleceği(2019) Bacaksız, Azime Deniz; Erton, Halil İsmailDünyanın hızla globalleşmesi ve teknolojideki büyük buluşlar, iletişim için yeni olanaklar ortaya koymuştur. Kilometrelerce uzak mesafelerden haber almak ve haber göndermek, geçmişe oranla hızlanmış ve kolaylaşmıştır. Fakat, dil her zaman farklı toplumlar arasında bir engel olmuştur. Daha hızlı bir iletişim süreci gerektiren bu dünyada, teknoloji ve çeviri çalışmalarının bir araya gelmesi kaçınılmazdır. Zaman içinde çevirmenlerin sorumlulukları artarken, makineler vasıtasıyla kusursuz çeviriler elde etme fikri popülarite kazanmıştır. Makineli çeviri sistemlerinin bazı alanlarda kullanışlı olması, bu fikrin güçlenmesini sağlamıştır. Fakat, basit makineli çeviri sistemlerinin mevcut halleri çeviri iş alanının ihtiyaçlarını karşılamaya yetmemiştir. Bu sorunun çözümünün, insan algısı, mantığı ve sorun çözme becerisini taklit eden Yapay Zeka'yı bilgisayar temelli çeviri yazılımlarına entegre etmek olduğu düşünülmüştür. Bu çalışmada, Yapay Zeka entegre edilmiş güncel çeviri yazılımlarından üç tanesinin çeviri performansı belli kriterlere göre değerlendirilmiştir. Sonucunda, bu yazılımlara entegre edilen Yapay Zekanın güncel altyapısının ve durumunun çeviri iş alanının gereksinimlerini profesyonel anlamda karşılamaya yeterli olmadığı ortaya koyulmuştur.
