16 results
Search Results
Now showing 1 - 10 of 16
Master Thesis Üniversite Düzeyinde Verilen Çeviri Eğitimine, İngiliz Dili Eğitiminde Kullanılan Dört Dil Becerisinin Yansımalarının Analizi(2015) Topgül, Zeynep Birim; Erton, Halil İsmail; Erton, Halil İsmail; Erton, Halil İsmail; English Translation and Interpretation; English Translation and Interpretationİnsanların yabancı bir dil öğrenmeye ihtiyaç duymalarının önemli sebepleri vardır. Bir dili bütünüyle öğrenebilmek için dil, okuma, yazma, dinleme ve konuşma olarak adlandırılan dört dil becerisi üzerinden ele alınır. Bu çalışmada, Dilbilgisi Çeviri Yöntemi'nin ve İşlevsel Çeviri Yöntemi'nin etkileri, dört dil öğrenme becerisi açısından ele alınarak, anadilin ve dil öğreniminin okuma, yazma, dinleme ve konuşma olarak bilinen dört dil becerisi yoluyla çeviri aşamalarının yabancı dil ortamındaki yeri üzerinde durulmuştur. Ayrıca bu çalışmada hem öğretmenlerin hem de öğrencilerin uyguladıkları çeviri odaklı yöntemler ve öğrencilerin dili kullandıkları çeviri süreci incelenmiştir. Sonuç olarak, dil öğretimi ve çeviri bir araya getirilerek, dört dil öğrenme becerisi açısından öğrencilerin bir mesajı bir dilden başka bir dile iletme yöntemleri bu çalışmanın odak noktası olmuştur. Dil öğrenme becerilerinin, öğrencilerin bir dili başka bir dile çevirme yöntemlerini ne şekilde etkilediğini belirlemek ve analiz etmek amacıyla, nicel bir araştırma yürütülmüş olup, veriler konuya uygun olarak hazırlanmış bir anket aracılığıyla toplanmıştır. Bu anket, Hacettepe ve Atılım Üniversitelerinin Mütercim Tercümanlık Bölümü öğrencilerine uygulanmıştır. Elde edilen sonuçlara göre, belirli bir yüzdelik orandaki ikinci ve dördüncü yıl öğrencileri açısından çeviri yapılırken dil; okuma, yazma, dinleme ve konuşma olarak bilinen dört temel öğrenme becerilerine doğrultusunda kullanıldığında, öğrencilerin anadilinin ve kültürünün çeviride daha baskın bir rol oynadığı ortaya çıkmıştır. Bu sebeple öğrenciler, bir dilden başka bir dile bir mesajı iletirken öncelikli olarak kendi anadillerinde düşünme eğiliminde olup, o dilin kurallarını ve yapılarını uygulamaktadırlar. Anahtar Kelimeler: Çeviri, Çeviri Yöntemleri, Dilbilgisi Çeviri Metodu, İşlevsel Çeviri Metodu, Dil Öğrenme Becerileri, Çeviri ve AnadilMaster Thesis Sinan Antoun'un Wahdahaa Sajarat Al-rummaan ve I'jaam Adlı Romanlarının İngilizce Çevirilerinde Kültüre Özgü Öğelerin Çeviride Görünürlüğü Ya Da Görünmezliği,(2022) Albayatı, Sara Abdul; Suçin, Mehmet HakkıKültüre özgü ögeler, karşılıklı kültürel ilişki nedeniyle kültüre özgü ögeler çevirisinin her zaman sorunlu olduğunu iddia eden birçok araştırmacının dikkatini çekmiştir. Kültüre özgü ögelerin çevirilmesi ve hedef okuyucu için uygun eşdeğeri bulunması çevirmenler için önemli bir zorluktur çünkü çeviri yalnızca iki dilin değil, iki farklı kültürün aktarımını da içerir. Bu çalışma, Antoon'ın kitaplarındaki kültürel unsurları çevirmek için çevirmenlerin metodolojilerini keşfetmeyi ve İngilizce çevirilerdeki kültüre özgü ögeleri analiz etmeyi amaçlamaktadır. Ayrıntılı bir biçimde tartışılan kültüre özgü ögelerin rastgele seçimine bağlı olarak, Sinan Antoon'un romanı The Corpse Washer ve I'jaam kendi kendine çevirnin doğru çeviriden farklı olup olmadığını görmek için Aixela modeli tarafından sunulan stratejilere dayalı olarak Arapça'dan İngilizce'ye çevirilmiştir. Venuti'nin modeli, hangi yöntemin (yabancılaştırmaya karşı yerelleştirme) daha yaygın olarak kullanıldığını ve toplanan bilgilere bağlı olarak çevirmenlerin her çeviride ne kadar görünür olduğunu belirlemek için kullanılır. Her iki romanda da yerelleştirme stratejileri, yabancılaştırma stratejilerinden daha sık kullanılmıştır. Ayrıca, çevirmenin kültüre özgü ögelerin yorumlanmasında farklı yerel stratejiler kullanma eğiliminde olduğunu ve en sık kullanılan stratejilerin imla uyarlaması ve mutlak evrenselleştirme olduğunu göstermektedir. Çevirmenler, çevirilerinde çoğunlukla görünmez olmayı başarmışlardır. Bu sonuçlar ışığında bazı çıkarımlar ve ileri çalışmalar için öneriler sunulmuştur.Master Thesis Ekonomik Terimlerin İngilizce'den Türkçe'ye ve Türkçe'den İngilizce'ye Çevrilmesinde Kabul Edilebilirlik ve Yeterlilik: Bir Vaka Çalışması(2020) Dinç, Mehmet Ali; Altay, AyferBu çalışmanın amacı kaynak dili Tükçe ve İngilizce olan ekonomi kurum ve kuruşlarının yayınladıkları dokümanlarda ekonomi terimlerinin İngilizce'den Tükçe'ye ve Türkçe'den İngilizce'ye çevrilmesinde Vinay-Darbelnet'in çeviri metotlarından en çok hangisinin kulllanıldığını tespit eden karşılaştırmalı bir analizdir. Kaynak dili Türkçe olan ekonomi alanında yayın yapan kurumlar ve kaynak dili İngilizce olan ve ekonomi alanında yayın yapan kurumlar olmak üzere toplam iki kısımdan oluşmaktadır. Bu çalışmanın en önemli saiki ekonomi kurumlarının veya ekonomi ile ilgili yayın yapan kurumların birbirlerinin yayınlarını daha iyi anlayacağı düşüncesi yer almaktadır. Çalışmanın kapsamı, Hazine ve Maliye Bakanlığı, Türkiye İstatistik Kurumu, Strateji Bütçe Başkanlığı, Uluslararası Para Fonu (International Monetary Fund), Dünya Bankası (World Bank) ve Avrupa Komisyonunun (European Union) 2010 yılından sonra yayınladıkları dokümanlarla sınırlıdır. Yukarıda belirtilen kurumların 2010 yılı sonrası yayınlarında yer alan sözcüklerin ve söz öbeklerinin çevirisi sözcüksel açıdan sınırlandırılmıştır. Analizin sonuçlarından elde edilen bilgiye dayanarak sözcüklerin ve söz öbeklerinin çevirilerinin Gideon Toury yaklaşımına göre yeterli mi yoksa kabul edilebilir mi olup olmadıkları analiz edilmiştir.Master Thesis İngilizce olarak yayınlanan Türk gazetelerinin eleştirel söylem çözümlemesi(2015) Durmuş, Serap; Soy, Özlem ŞahinGünümüzün iletişim teknolojileri dünya ülkeleri arasındaki iletişim hızını en üst düzeye çıkarmıştır. Uluslararası arenada hızla gelişen bu iletişim, aynı zamanda büyük bir çeviri ihtiyacı ve pazarının doğmasına neden olmuştur. Basın yayın organları ise bu çeviri ihtiyacını en çok hisseden kurumlardan biridir. Bu alanda söz konusu olan haber metinlerinin çevirisi olduğundan, medya kuruluşları yapılan çevirilerde amaç odaklı bir yaklaşım sergilemişlerdir. Şöyle ki; haber çevirmeni veya gazeteci metni bir başka dile çevirirken, çeviri metin, kaynak metnin kaynak dil okuyucusu üzerinde hedeflediği etkiyi, erek dil okuyucusu üzerinde oluşturabilecek şekilde oluşturulmalıdır. Haber metinlerinin bu 'hedeflenen etki'si, söylem çözümlemecilerinin dikkatini çekmiştir. Haber metinleri içine saklanan ideolojik mesajları açığa çıkarmak amacıyla eleştirel söylem çözümlemesi yöntemleri geliştirilmiştir. Eleştirel Söylem Çözümlemesi güç ilişkileri, değerler, ideolojiler, kimlik tanımlamaları gibi çeşitli toplumsal olguların dilsel kurgulamalar yoluyla bireylere ve toplumsal düzene nasıl yansıdığı ve nasıl işlendiği ile ilgilenir. Bu çalışmanın amacı ise, çeviri haber metinlerinde bu güç ilişkileri, değerler, ideolojiler ve toplumsal olguların ne ölçüde ve nasıl yer aldığını belirlemektir. Bu amaçla Teun A. van Dijk'in haber metinlerinin ayrıntılı bir şekilde çözümlenmesine olanak sağlayan Eleştirel Söylem Çözümlemesi yöntemi kullanılmıştır. Çözümleme için Türkiye'de basılan İngilizce gazetelerin 23.02.2015 tarihli ve 'Şah-Fırat Operasyonu' konulu haber metinleri örnek olarak seçilmiştir. Çözümleme İngilizce gazeteler üzerine yoğunlaşmışsa da gazetelerin ideolojik yaklaşımlarını göstermesi açısından çözümlemede kullanılan gazetelerin Türkçe baskılarındaki aynı tarih ve konulu haber metinleri de kullanılmıştır. Çözümleme sonucunda, çözümleme ana malzemesi olan Hürriyet Daily News, Today's Zaman ve Daily Sabah gazetelerinin haber metinleri içinde bir takım ideolojik unsurlar barındırdığı gözlemlenmiştir. Adı geçen gazetelerin Türkçe baskıları olan Hürriyet, Zaman ve Sabah gazetelerinin de, ulusal öğelerin yoğun varlığına rağmen, aynı ideolojik öğeleri içerdiği belirlenmiştir. Yapılan analiz sonucunda, ulusal düzlemde gazetelerin kendi ideolojilerini yaymak ve yeniden üretmek için haber metinlerini kullandıkları, ülke dışındaki okurlara hitaben yayınlanan çeviri haber metinlerinde de aynı tutumu sürdürdükleri gözlemlenmiştir. Anahtar Kelimeler: çeviri, siyasi metinler, söylem çözümlemesi, eleştirel söylem çözümlemesiDoctoral Thesis Victorya ve Thatcher Dönemi İngiltere'si Romanlarında Temsil Edilen Bir Alt Üst Etme Çalışması: North And South, Hard Times, Waterland, The Radiant Way(2019) Gündoğdu, Ebru Çeker; Canlı, GülsenBu tez, Kültürel Materyalizm ışığında, seçilen Victoria ve Thatcher dönemi İngiltere'si romanlarının muhalif bir okumasını sağlamayı amaçlamaktadır. Bu iki dönemin genel özelliklerini ortaya koyan dört roman seçilmiştir. Elizabeth Gaskell'ın North and South ve Charles Dickens'ın Hard Times seçilen Viktorya dönemi romanları, The Radiant Way ve Waterland Thatcher dönemi İngiltere'si romanlarıdır. Çalışmanın odağı, bu romanlardaki sınıf, aile ve eğitim kurumları ile ilgili karşıt unsurlar olmuştur. Bu kadar uzak dönemlerin karşılaştırılmasıyla, çalışma İngiliz toplumundaki güç ilişkilerinin iki dönem arasında nasıl değiştiğini ortaya çıkarmayı ve zaman zaman muhaliflerin hakim ideolojiyi nasıl şekillendirdiği yada yıktığını açıklamayı amaçlamaktadır. Bu çalışmanın iddiası, bu romanların yalnızca hakim ideolojileri değil, aynı zamanda onların muhaliflerini de barındırmakta olduğudur ve bu romanların daha derinlemesine anlaşılması için romanlarda mevcut manipülasyonların farkında olunması gerektiğidir. Çalışma ayrıca, ideolojilerin toplumda nasıl işlediğini ve insanların bu farklı çağlardaki algılarını nasıl şekillendirdiklerini ortaya koymaktadır.Master Thesis Bülent Ecevit Üniversitesi İngiliz Dili ve Edebiyatı Bölümü Dördüncü Sınıf Öğrencilerinin Eğitimleri Boyunca Aldıkları Çeviri Derslerinin Eğitimlerine Katkısı(2018) Saka, Esra; Aksoy, Nüzhet BerrinBu çalışma, Bülent Ecevit Üniversitesi İngiliz Dili Edebiyatı Bölümü dördüncü sınıf öğrencilerinin eğitimleri boyunca aldıkları çeviri derslerinin akademik çalışmalarını olası etkilerini ve bu öğrencilerin söz konusu çeviri derslerine karşı tutumlarını ortaya koymayı hedeflemektedir. Araştırma, Bülent Ecevit Ünversitesi İngiliz Dili Edebiyatı öğrencilerine bu çeviri dersleriyle sağlayabileceği dil bilinci, okuma beceri, kelime edinimi, yazma becerileri, kültür bilinci, bilişsel beceriler, metin bilgisi gibi çeviri yetisini oluşturan öğeler üzerine odaklanmaktadır. Çalışma boyunca öne sürülen hipotez Bülent Ecevit Üniversitesi İngiliz Dili Edebiyatı Bölümü verilen çeviri derslerinin sözü edilen öğrencilere Türkçe ve İngilizce arasındaki dilsel farklılıklar üzerinde bilinç oluşturma , temel dil becerilerini geliştirme, Türk ve İngiiliz kültürleri arasındaki farklılıklar konusunda bilgi edinme, dil kullanımında bilişsel beceriler edinme, farklı metin ve edebi türlerin içerdiği dil zenginliğiyle ilgili farkındalık kazanmak gibi konularda yardımcı olabileceğidir. Çalışmada bu tezi desteklemek üzere nicel bir araştırma yürütülmüştür. Veriler cevapları 'tamamen katılıyorum' ve 'tamamen katılmıyorum' arasında beş değişken ve 25 maddeden oluşan Likert tutum ölçeği içeren bir anket kullanılarak toplanmıştır. Bu anketle İngiliz Dili Edebiyatı üçüncü sınıfı öğrencileriyle 2016-2017 akademik yılının bahar döneminde bir pilot çalışma yapılmış, anketin gerçeklik ve yeterliliği Cronbach Alfa Katsayı Testi ile kontrol edilmiştir. Nihai anket uygulaması pilot çalışmasından üç hafta sonra gerçekleştirilmiştir. Öğrencilerin anket sorularına verdiği cevaplar, Bülent Ecevit Üniversitesi İngiliz Dili Edebiyatı dördüncü sınıf öğrencilerinin eğitimleri boyunca aldıkları çeviri dersine karşı tutumlarının olumlu olduğu ve bu derslerin akademik çalışma ve başarılarına katkıda bulunduğunu ortaya koymuştur. Anahtar Kelimeler: Çeviri, Çeviri Bilim, Edebiyat, Dil Bilinci, Okuma Beceri, Kelime Edinimi, Yazma Becerileri, Kültür Bilinci, Bilişsel Beceriler, Metin Bilgisi.Master Thesis Kültüre Özel Terimlerin Arapça'dan İngilizce'ye Çevirisinde Karşılaşılan Zorluklar: Eşdeğerlik Problemi(2020) Mahmood, Harıth Abdullah Mahmood; Erton, Halil İsmailBu çalışma, güncel çeviri piyasasında çevirmenin karşılaştığı sorunları ortaya koymayı, kültürel çeviri kavramını, bu süreçte kullanılan stratejileri, kültürel alışveriş üzerindeki etkisi ve rolünü vurgulamayı amaçlamaktadır. Bu çalışmada, hedef dilde açık ve anlaşılır bir çeviri ortaya koymak amacıyla çalışan çevirmenin karşısına çıkan en önemli sorunları ele almıştır. Ayrıca bu çalışmada, kültürler arası çeviri işinin kolayca yapılabilmesi amacıyla, kültürel çeviride kullanılan en önemli methodlar ele alınmıştır. Bu çalışmada, nitel araştırma method kullanılmıştır. Bu çalışma, kültürel örnekler toplanarak ve bu örnekleri kültürel çeviri method ile hedef dile çevirerek yürütülmüştür. Kullanılan method, hataları azaltmaya yaramış, ve çevirmenin karşılaştığı sorunları, özellikle de eşdeğerlik problemini azaltmıştır. Anahtar Kelimeler: Kültürel Çeviri, Çeviri, Kültür, Eşdeğerlik, SosyolinguistikDoctoral Thesis Lionel Britton'un 'hunger and Love', Robert Tressell'in 'the Ragged Trousered Philanthropists', Ve Walter Greenwood'un 'love on the Dole' Isimli Romanlarında Sınıf, Ideoloji Ve Hegemonya(2019) Atila, Oğuzhan; Gültekin, Azade LerzanBu tez, yirminci yüzyılın ilk yarısında İngiltere'de yazılmış olan seçilmiş işçi sınıfı romanlarında, romana özgü şekil ve biçem özellikleri doğrultusunda sınıf, ideoloji ve hegemonya temalarını incelemektedir. Romanların analizinde hem klasik Marksist hem de postmarksist bakış açısıyla Marksist edebiyat eleştirisinden yararlanılmıştır. Bu tezde incelenen yazarlar, işçi sınıfının entellektüel tabakasında yer almaları ve romanlarını kendi deneyimlerinden yola çıkarak kaleme almaları bakımından seçkindir. Hunger and Love isimli romanda Lionel Britton deneysel bir edebi üslupla kapitalist toplumdaki sorunları ele alır. Walter Greenwood ve Robert Tressell'den farklı olarak Britton, romanında edebi şahsiyetlere çok sayıda atıf yapmakla birlikte bilimsel, psikolojik ve tarihi terimlerden bolca yararlanır. Britton, işçi sınıfını geniş bir kitle üzerinden anlatmak yerine romanında az sayıda karakterle küçük bir evren oluşturup kapitalist dünyada işçi sınıfı kültürü ve yaşamına dair evrensel gerçekleri ortaya koyar. Ayrıca toplumda hegemonyasını sürdüren yönetici sınıfa saldırırken sınıf ayrımcılığını ve ideolojik uygulamaları gün yüzüne çıkarır. Walter Greenwood ve Robert Tressell, özellikle işsizlik ve yoksulluk sorunlarına odaklanarak işçi sınıfının içler acısı olan çalışma ve yaşama koşullarını anlatır. Greenwood'un romanında mekan bir sanayi kasabası iken Robert Tressell romanında Kral Yedinci Edward dönemi İngiliz toplumunda endüstriyel olmayan küçük bir kasabayı mekan olarak seçer ve roman karakterleri fabrikada çalışan işçiler yerine zanaatkarlardır. Her iki yazar da kapitalizmin, devletin baskıcı ve ideolojik aygıtları araclığıyla işçileri nasıl köleleştirdiğini anlatır. Tressell'in romanında, okuyucunun olayların bağlamını anlamasına yardımcı olan çok sayıda dini ve siyasi atıf yer alır Greenwood'un romanı bir sosyal belgesel olarak kabul edilmektedir; sisteme daha üstü kapalı bir şekilde saldırırken karakterlerin psikolojik yönünü daha fazla öne çıkarır. Bu tezin nihai amacı incelenen eserlerin saygın edebiyat eserleri arasında yer almayı hak ettiği ve bu alanda daha çok çalışmaya ihtiyaç duyulduğunu göstermektir.Master Thesis Bir Afrika Sömürgecilik Sonrası Dönem Romanı Olan Things Fall Apart Da Kültüre Özgü Ögelerin (köö) Arapça'ya Çevirisi(2020) Sermoune, Merıem; Okyayuz, Ayşe ŞirinBu tezde Chinua Achebe'nin Things Fall Apart romanında kültür özgü ögelerin İngilizce'den Arapça'ya çevirisi araştırıldı. Things Fall Apart romanı تتداعىأشياء başlığı altında Ürdünlü çevirmen Sameer Ezzat tarafından Arapça'ya çevrildi. Paul Bandia'nın üç bölümden oluşan metin inceleme yaklaşımı temel alınarak sömürgecilik sonrası metne uygulandı. İlk aşamada Achebe'nin gelenek, maddi kültür ve ekoloji gibi kültüre özgü ögeleri Igbo dilinden sömürgeci halkların kullandığı dili betimlemesinde kullandığı yaklaşımlar incelendi. Devamında, çevirmen Ezzat'ın bu kültüre özgü ögeleri hedef dil Arapçaya tercüme ederken kullandığı yaklaşımlar tartışıldı. Kaynak sömürgecilik sonrası döneme ait metinde, Afrikaya ait varlığı Avrupa dilinde vurgulamak isteyen Achebe çeşitli kültüre özgü ögeler kullanmıştır. Sömürgecilik sonrası döneme ait metinlerde kültüre özgü ögeleri betimlemek ve melez (hibrit) metinleri okuyucuya daha anlaşılabilir kılmak için tamponlama (cushioning) ve bağlamlama (contextualization) gibi farklı stratejiler kullanmıştır. Diğer taraftan, Sameer Ezzat kültüre özgü ögelerin çevirisinin çoğunda hedef metinlerdeki yazarın kaynak düşünce ve amacını koruyabilmek için bağımlı bir çeviri yaklaşımını tercih etmiştir. Bununla birlikte, çevirmenin bu tercihi çevrilen metindeki kültüre özgü ögelerin hedef okuyucu için belirsizlik yaratması olasıdır. Çoğu durumlarda kaynak dil ve çeviri dili arasında kültürel kesişmenin olmamasından dolayı sömürgecilik sonrası metindeki kültüre özgü ögelerin çeviri işlemi merkezi bir unsurdur. Kültür bilgisinin ve iletiminin azlığı çeviriyi etkiler, onu hedef kitleye belirisiz veya yanlış kılabilir.Master Thesis Şiir Tercümesi: Mahmoud Darwish'in Duvar Şiiri Tercümelerinin Bir Çalışmasıdır(2020) Badran, Khalıd Sallam Khalıd; Suçin, Mehmet Hakkı; Suçin, Mehmet Hakkı; Suçin, Mehmet Hakkı; Department of Translation and Interpretation; Department of Translation and InterpretationBu tezde, Darwish'in Duvar şiirinin İngilizce'ye çevirilmesindeki (tercüme edilmesindeki) sorunların ve kullanılan stratejilerinin tartışıp, analiz edilmesi ve bu stratejilerinin ne kadar kabul edilebilir olduklarının değerlendirilmesi istenmektedir (amaçlanmaktadır). Başka bir deyişle, bu çalışma, Duvar şiirinin içeriği ve özelliklerine ek olarak, yazılarında kullanılan tekniklerin ayrıntılı bir açıklamasının sağlanmasıyla da yapısal analiz çalışması olma özelliği taşımaktadır. Ayrıca bir yandan Berger ve Hammami, diğer yandan Fadi Joudah tarafından yapılan çevirilerin kalitesini analiz ederek hangi tercümenin, şairin mesajlarını sözcüksel ve içeriksel seviyelerde daha etkili bir şekilde tasvir ettiği ve daha doğru olduğu sonucuna varılacaktır. Bu çalışma daha iyi çeviriyi değerlendirmek için, çeviri süreci ve çeviri sırasında alınan kararların kapsamlı ve derin bir şekilde analizini sunacaktır. Makale sonucunda, Berger ve Hammami'nin, Duvar şiirinde şairin ne tarzını ne de hedef dilin normlarını(standartlarını) korumadıkları ve bu durumun bireysel seçimlerden kaynaklanabileceğini görülmüştür. Diğer yandan Joudah'ın çevirisinde ise mümkün olduğunda orjinal şiire sadık kalınmaya çalışıldığı ve bunun da Joudah için büyük bir avantaj olduğu gözlemlenmiştir. Ancak yine de Berger ve Hammami'nin çevirilerinde özellikle Hedef Dil'in kültürü hakkında daha geniş kültürel bilgilere bağlı olabilen ve kültüre ilişkin metinler arasılığı gibi bazı teknikleri daha iyi bir şekilde aktarıp ilettiği de gözlemlenenler arasındadır.
