15 results
Search Results
Now showing 1 - 10 of 15
Master Thesis User Preferences in Indoor Lighting Design: Aesthetic and Functional Effects of Artificial Light Sources in Residential Living Spaces(2025) Akagündüz, Alper; Güneş, ElifKonut mekânlarının tasarımında, yapay aydınlatma unsurunun, önemli bir bakış açısı ve hassasiyetle ele alınması gereken bir konu olduğu bilinmektedir. Yanlış yapay aydınlatma tasarımı, algı ile birlikte görsel konforun azalmasına, aynı zamanda gereksiz enerji sarfiyatına da yol açmaktadır. Konutlarda, kullanıcı tercihleri ve yaşam tarzlarındaki çeşitlilik, bireyler arasındaki farklı beğeniler ve her mekâna ait farklı fonksiyonlar, yapay aydınlatma tasarımında standartlaşmayı zorlaştırmaktadır. Bu çalışma, yapay aydınlatmanın konut iç mekân tasarımındaki rolünü inceleyerek, farklı ışık kaynaklarının ve armatürlerin mekân algısı, konfor ve enerji verimliliği üzerindeki etkilerini değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Öncelikle aydınlatma kavramı, teknikleri ve temel prensipleri ele alınmış, ardından doğal ve yapay aydınlatma türleri karşılaştırılmıştır. Yapay aydınlatmanın temel ögeleri, lamba türleri ve armatürler detaylandırılmış, farklı aydınlatma sistemlerinin mekân fonksiyonlarına uygun kullanımına odaklanılmıştır. Çalışmada, konut iç mekânlarının işlevlerine göre sınıflandırılması yapılarak, farklı mekân türlerinde yapay aydınlatmanın kriterleri ve tercihleri incelenmiştir. Aydınlatma seçiminde görsel konfor, enerji tasarrufu, sürdürülebilirlik, estetik ve psikolojik faktörlerin etkileri analiz edilmiştir. Araştırmanın alan çalışması bölümünde, belirlenen bir mekân üzerinden dijital görselleştirme yöntemleri kullanılarak farklı yapay aydınlatma senaryoları oluşturulmuştur. Katılımcılara sunulan anketlerle, farklı ışık kaynakları ve armatürlerin mekânsal algı üzerindeki etkileri değerlendirilmiştir. Bulgular, yapay aydınlatmanın kullanıcı deneyimi ve mekânsal konfor üzerindeki kritik rolünü ortaya koymaktadır. Elde edilen veriler doğrultusunda, yapay aydınlatmanın konut iç mekân tasarımındaki etkin kullanımı için öneriler geliştirilmiş ve farklı aydınlatma sistemlerinin optimum tasarım kriterleri belirlenmiştir. Çalışma, iç mekân tasarımında aydınlatma tercihlerinin fonksiyonel, estetik ve psikolojik boyutlarını bütüncül bir yaklaşımla ele alarak, tasarımcılara ve araştırmacılara yol göstermeyi amaçlamaktadır. Anahtar Kelimeler: Yapay Aydınlatma, LED Lambalar, Fotometrik Değerler, Psikolojik Etkiler, Görsel Konfor Kriterleri.Master Thesis İç Mekânda Bitki Kullanım Şekillerinin Görsel Tasarım Parametreleri ile İlişkisi(2021) Karapınar, Gizem; Güneş, ElifGünümüz yaşam şartları, teknoloji, metropol şehirler, iş hayatı insanların doğal yaşama yeterli vakit ayıramamasıyla birlikte doğadan uzaklaşmasına neden olmuştur. Bu uzaklaşmanın zamanla getirdiği olumsuz etkilerle insanlar doğa ile kopan bağın tekrar oluşturulmasına ihtiyaç duymaktadır. Bu tez çalışmasında ilk olarak doğa ile bağ kurma ihtiyacının nedeni olan 'biyofili' kavramı açıklanmıştır. Biyofili, yaşam şartlarının getirdiği stres ve kaygıyı azaltarak daha sağlıklı bireyler olunması için insanlar üzerinde olumlu etkiler bırakmaktadır. Yaşam için bu kadar etkili bir iç güdü olan biyofilinin iç mekâna etkisi kaçılmazdır. İç mekânda etkin rol almaya başlayan biyofili kavramı bu çalışmada; Browning'in tasarım parametreleri, Kellert ve Çorakçı'nın biyofilik tasarım özellikleri temel alınarak analiz edilmiştir. 'Bitki' biyofilik bir tasarım elemanı olarak ve iç mekanda işlevsel görevler üstlenerek mekan organizasyonu sağlama potansiyeli doğrultusunda, bu çalışmada kullanım yöntemleri ile temel değişkeni oluşturmaktadır. Biyofilik tasarım analizleri doğrultusunda bu çalışmada iç mekânda bitki kullanımlarının tanımladığı görsel tasarım parametreleri: barınma/sığınma, merak/gizem, hiyerarşi/hâkimiyet/odak, karmaşa, düzen, toplanma/biraraya gelme/buluşma, sınır, yönlendirme, güvenlik, süsleme/aksesuar olarak belirlenmiştir. İç mekânda bitki kullanım senaryolarının belirtilen görsel tasarım parametreleri ile olan ilişkisi incelenmiş ve yapılan iki farklı anket çalışması sonucunda, tasarımcılara mekanda bitki kullanım kurgusu ve karşılık geldiği görsel tasarım parametresi üzerine bir model geliştirilmesi amaçlanmıştır. Anahtar Sözcükler: Biyofili, Biyofilik Tasarım, Bitki, Tasarım ParametreleriReview İRAN KONUTLARINDA MUTFAK MEKÂNININ MAHREMİYET OLGUSU ÜZERİNDENİNCELENMESİ(2021) Nasırınık, Mohtaram; Güneş, Elif; Başok, Gülşah Çelikİran, tarihsel sürecinde yaşanan siyasi ve kültürel değişimler, İran'ın yalnızca kentsel planlamasınadeğil, aynı zamanda İran geleneksel konut mimarisine de yansımıştır. Bu yansımalar, İrantoplumunun temel yapısını ve yaşayış biçimlerini de şekillendiren gizlilik ve içe kapanma yanimahremiyet olgusunu da etkilemiştir. Batı etkisi ile kültür ve yaşam tarzı da etkilenen İran'da, konutyapılarının iç mekân planlamasında içe kapanma yerini dışa açılmaya bırakmıştır. İran kadınlarınında Batı etkisi ile modern bir kültür ve yaşam tarzını benimsemesi ile konutta yer alan kadın egemenmekân olan mutfağın plan şeması ve kullanımı değişim göstermiştir. Mutfak mekânı, İrankültüründe bir mahremiyet simgesi olarak kadının egemen olduğu yer olmasından dolayı önemlidir.Bu çalışmada İran'ın tarihsel süreci dönemsel olarak irdelenmiş, mahremiyet konusuna tarihininher döneminde önem vermiş olan İran toplumunda mahremiyet olgusu araştırılmıştır. Batı etkisiile geleneksel konutların ve mutfak mekânlarının gelişim süreçleri, mahremiyet olgusunu ön planaçıkaran planlama kararları ve kriterleri incelenmiştir. Bu inceleme sonucunda, mutfak mekânlarınınkonutların gizli saklı bölümlerinde var olan kapalı mekânlarken, sanayileşme ve teknolojikgelişmelerle birlikte daha iletişime açık ve diğer mekânlarla ilişki halinde olan bir mekân halinedönüştüğü, zamanla gıdaları servis etmek için mutfak ve yemek odası arasında bir pencere açıldığıve bu pencerenin açılmasıyla açık mutfak kullanımlarının gündeme geldiği görülmektedir.Master Thesis Vitrin Tipolojilerinde Renk Tercihleri(2020) Yiğittop, Helin; Güneş, ElifVitrin, markaların tüketiciyle buluştuğu ilk mağaza mekanıdır. Potansiyel tüketicinin markaya ait ürünler ile tanıştığı ve tüketiciyi mağaza içine yönlendirmede etkisi olan, bu sayede ürün satışlarını da olumlu yönde etkileyen, üretim ile tüketim arasındaki bağı oluşturan mağazanın önemli bir bölümüdür. Çalışmanın temel amacı; tüketicilerin, farklı vitrin tiplerinde kullanılan renk uygulamaları karşısındaki tercihlerini belirleyerek, tüketicilerin tercihleri doğrultusunda vitrin tasarımları için öneriler oluşturmaktır. Bu çalışmada, vitrin kavramı literatür araştırması yapılarak tanımlanmıştır. Çalışma kapsamında, belirlenen 6 farklı vitrin tipi referans alınarak seçilmiş farklı markalara ait vitrin görselleri, sıcak renk (kırmızı), soğuk renk (mavi) ve nötr renk (gri) ile Adobe Photoshop programında düzenlenmiştir. Kontrollü bir araştırma ortamında, bilgisayar ekranında, oluşturulan vitrin görselleri 50 kadın 50 erkek olmak üzere toplam 100 katılımcıya gösterilmiş ve anket çalışması uygulanmıştır. Araştırmada elde edilen istatistiksel veriler, vitrine uygulanan renkler arasından katılımcılar tarafından en çok nötr rengin, en az ise soğuk rengin tercih edilen renk olduğunu göstermektedir. Çalışmada farklı vitrin tiplerinde kullanılan renklere göre, renk tercihlerinin farklılık gösterdiği görülmektedir. Düz, açık, köşe, arkad ve çift üniteli vitrin tiplerinde en çok nötr renk tercih edilirken; kapalı vitrin tipinde sıcak rengin en çok tercih edilen renk olduğu görülmektedir. Ayrıca kadın ve erkek katılımcıların tercihleri analiz edildiğinde, her iki katılımcı grubu için de en çok nötr rengin, en az soğuk rengin tercih edildiği görülmektedir. Fakat, farklı vitrin tipolojileri incelendiğinde, erkek katılımcılar için bütün vitrin tiplerinde en çok tercih edilen renk nötr renk olsa da, kadın katılımcılar için düz, kapalı ve köşe vitrin tiplerinde en çok tercih edilen rengin sıcak renk olduğu görülmektedir. Elde edilen veriler sonucunda, tüketici tercihleri kapsamında, vitrin tasarımına ait öneriler sunulmuştur.Master Thesis Camilerde Evrensel Tasarım İlkelerinin Değerlendirilmesi: Ahmet Hamdi Akseki Camii Örneği(2024) Nasıroğlu, İslam; Güneş, Elif; Başok, Gülşah ÇelikKişinin bedensel özellikleri gereğince içinde bulunduğu ortamda hareket imkânı bulamamasıyla birlikte erişilebilirlik düzeyinde zorluklar meydana gelmektedir. Bu durum kişinin büyük ölçüde sosyal hayattan kopmasına yol açmaktadır. Özellikle engelli kişilerin kendi hayatı içerisinde kısıtlamalar olmadan hareket edebilmesi, arzu ettiği yere kolay bir şekilde ulaşabilmesi, ulaşımı sağlayacak bütün imkânlardan diğerleri ile eşit şartlarda faydalanabilmesi gibi yaşamsal haklara sahip olması gereklidir. Buna bağlı olarak toplumun her alanında bulunan mekânların engelli ve engelsiz bireylerin fiziksel ihtiyaçlarını karşılayabilmek için tasarlanması oldukça önemlidir. Yapılan bu tasarımlar toplumsal bütünleşmede oldukça önemli bir role sahiptir. Bununla birlikte bu tasarımların, engelli bireylerin sosyal hayatta var olması için önem arz ettiği de unutulmamalıdır. Toplumda kullanılan kamusal ya da özel tüm mekânlarda erişilebilir tasarımların bulunmasıyla birlikte engelli ve özürlü bireylerin sosyal hayata tam kapasiteyle katılımı sağlanabilir. Buradan yola çıkılarak bireyin en temel hak ve özgürlüklerinden olan ibadet özgürlüğünün sağlanabilmesi için de, gerekli tasarımların doğru yapılması gerektiği unutulmamalıdır. Engelli ve özürlü bireyler, evrensel tasarım kriterlerine uygun tasarlanmadığı için çoğu mekânda yardımsız hareket edememektedir. Ortaya çıkan bu durum ise bağımsız bir şekilde hareket imkânı bulamayan bireyin zaman içerisinde kendini toplumdan soyutlamasına yol açmaktadır. Bütün bu faktörlere bağlı bir şekilde evrensel tasarım ilkeleri ışığında Ahmet Hamdi Akseki caminin tasarım kriterleri belirlenmiş ve belli başlı bazı standartlar dâhilinde caminin tasarım kriterlerine uyup uymadığı konusu incelenmiştir. Caminin bütün bireylere erişilebilir imkânlar tanıyıp tanımadığı değerlendirilmiş ve camide incelenmiş mekânlar doğrultusunda literatürde yer alan evrensel tasarım ilkelerinin ne kadar karşılandığı değerlendirilmeye çalışılmıştır. Hazırlanan bu çalışmanın literatürde yer alan diğer çalışmalara örnek teşkil edeceği ve aynı zamanda evrensel tasarım ilkelerine yönelik rehberlik edebileceği öngörülmektedir.Master Thesis İran Konutlarında Mutfak Mekanının Mahremiyet Olgusu Üzerinden İncelenmesi(2020) Nasırınık, Mohtaram; Güneş, Elifİran, tarihsel sürecinde İslam öncesi ve sonrası dönemler olarak ikiye ayrılmaktadır. Bu dönemlerde yaşanan siyasi ve kültürel değişimler, İran'ın yalnızca kentsel planlamasına değil, aynı zamanda İran geleneksel konut mimarisine de yansımıştır. Bu yansımalar, İran toplumunun temel yapısını ve yaşayış biçimlerini de şekillendiren gizlilik ve içe kapanma yani mahremiyet olgusunu da etkilemiştir. Batı etkisi ile kültür ve yaşam tarzı da etkilenen İran'da, konut yapılarının iç mekan planlamasında içe kapanma yerini dışa açılmaya bırakmıştır. İran kadınlarının da Batı etkisi ile modern bir kültür ve yaşam tarzını benimsemesi ile konutta yer alan kadın egemen mekan olan mutfağın kullanımı değişim göstermiştir. Mutfak mekanı, İran kültüründe bir mahremiyet simgesi olarak kadının egemen olarak yer almasından dolayı önemli bir yer tutmaktadır. Bu çalışmada İran'ın tarihsel süreçte göstermiş olduğu gelişmeler ve bu süreçte değişim gösteren İran mimarisi, İran konutlarında mutfak mekanlarının geçirdiği değişimler ve bu değişimlerin mahremiyet olgusuna olan etkileri incelenmektedir.Master Thesis Özel Jetlerde İç Mekân Tasarımı ve Konfor(2023) Gürkaş, Müveddet Hanze; Güneş, Elif; Güneş, Elif; Güneş, Elif; Interior Architecture and Environmental Design; Interior Architecture and Environmental DesignSivil havacılık endüstrisi, modern taşımacılık arasında en fazla dikkat çeken, zamandan tasarruf sağlaması açısından en çok tercih edilen ve yoğun rekabet ile birlikte, çeşitliliği ile farklılaşan hem küresel hem de ekonomik açıdan önemli sektörlerden biridir. Bu çalışmada, sivil havacılık faaliyetleri kapsamındaki özel jetlerde iç mekân tasarımı ve konfor özelliklerinin incelenmesi hedeflenmiştir. Bu amaçla, öncelikle özel jetlerin tip ve sınıfsal farklılıkları ortaya konulmuş ve belirlenen özel jet sınıflarının iç mekân tasarım yaklaşımları ve konfor özellikleri incelenmiştir. İç mekân tasarım özellikleri teknik özellikler, plan şemaları, tasarım bileşenleri ve bu verilerin sağladığı konfor ortamı dahilinde analizler gerçekleştirilmiştir. İç mekân tasarımcılarının özgür ve özgün tasarımlarını sınırlayan yasal faktörler de araştırma kapsamı içinde yer almaktadır. İçmimarlık disiplininin ve bu alanda yapılan ve/veya üretilen çalışmaların, sadece sabit iç mekanlar üzerinde olmadığı; kara, deniz ve hava araçlarının oluşturduğu alternatif hareketli iç mekân tasarımını da kapsadığı ve mühim bir yere sahip olduğunu vurgulamak amacıyla çalışmanın önem teşkil ettiği düşünülmektedir. Ancak, hareketli mekanların iç mekân tasarımına, tasarım kriterlerine ve kullanıcı konforuna yönelik çalışmalar, özellikle hava araçları ana başlığında literatürde yetersiz kalmaktadır. Bu çalışmanın hareketli mekanlardan biri olarak kabul edilen hava araçlarından özel jetlerin iç mekân tasarımı açısından irdelenmesi ile, literatürde var olan bilgilere katkı sağlayarak bu alana hizmet etmesi hedeflenmektedir.Review KORONAVİRÜS (COVİD-19) SALGINI NEDENİYLE OKUL SINIFI ORTAMLARININ EV TABANLI SINIF ORTAMLARINA DÖNÜŞÜMÜ(2021) Güneş, Elif; Ünal, Bülent; Memikoğlu, İpekÖzellikle küçük çocuklar için eğitim alanları, okul öncesi ve ilkokulun en küçük çocuklar içinkullandıkları ve anında tanıdıkları ilk halka açık yerler olduğu için mekânsal algılarında en büyüketkiye sahip mekânlardır. Okul binalarında renk, aydınlatma, akustik, havalandırma ve sıcaklık gibifiziksel mimari parametreler, öğrenci ve öğretmenlerin davranışları, refahları ve kazanımlarıüzerinde önemli etkilere sahiptir. Günümüz COVID-19 salgın koşullarında sınıf ortamlarınınbilgisayar ekranlarına dönüşmesi ile fiziksel eğitim ortamları aniden bilgisayar ekranlarınataşınmış ve eğitim alanlarındaki sınıf ortamları, evin herhangi bir alanına taşınmıştır. Yani, uzaktaneğitim süreci ile öğrencilerin eğitim ortamı değişim yaşamıştır. Eğitim mekânlarında çocuklarınkonsantrasyonu, üretkenliği ve refahı açısından alınması gereken önemli tasarım kararları varken,bu durum bilgisayar ekranının başrol oynadığı evde yeni oluşturulan sınıflarda da geçerlidir. Buçalışmanın amacı, bu ev eğitim ortamlarının fiziksel mimari ve tasarım parametreleri açısındanampirik ve teorik kanıtlar ışığında nasıl yaratılması gerektiğine dair bilgi sağlamaktır. Bu amacaulaşmak için bu araştırmanın temel yöntemi evde oluşturulabilecek eğitim ortamları için birmodel sunmaktır.Master Thesis Çağdaş sanat müzesi yapılarında iç mekan tasarımı: Müze Evliyagil örneği(2019) Kalyoncuoğlu, Merve; Güneş, ElifBu tez çalışmasında müze kavramı ele alınarak kattığı değerler üzerine araştırma yapılmıştır. Müze; sanat eserlerinin sergilendiği, kültür varlıklarının korunduğu mekânlar olarak yalın ve sade bir şekilde tanımlanabilir. Çağdaş Sanat Müzeleri; koleksiyonerlerin, ressamların, seramik sanatçılarının, tasarımcıların ve eğitimcilerin profesyonel organizasyonlar hazırladıkları merkezlerdir. Müzede, insan eli ile yapılmış tasarımlar, objeler hakkında bilgi sahibi olunabileceği gibi yurtdışında yaşayan koleksiyonerler bilgilendirilerek, sunum ve görselleşmeler aracılığı ile davet ve organizasyonlar planlanmaktadır. Bu tezin amacı; Müze ve özel olarak bulunan Çağdaş Sanat Müzeleri kavramsal açıdan inceleyerek, yurtiçi ve yurtdışında bulunan çağdaş sanat müzelerinin sanatseverlere kattıkları mekânlar, değerler, kültürel etkiler ve sosyalleşme alanları üzerine araştırma yapmaktadır. Çağdaş Sanat Müzeleri, günümüzde yeni yeni yer ederek, yaptıkları faaliyetler, sergileme teknikleri ve yöntemler ile toplum için çekici hale gelen, toplumun sosyalleşmesine katkı sağlayarak da müzecilik anlayışının en önemli bileşenlerindendir. Topluma müze içerisinde sualsiz ve sorgusuzca gezinme anlayışı katmıştır. Ankara'nın İncek semtinde yer alan; modern ve çağdaş sanat koleksiyonlara ev sahipliği yapan ''Müze Evliyagil'', Türkiyede bulunan müzelerden farklı özellikleri ile olarak ön plana çıkmaya başlamıştır. Araştırma ortamı olarak kullanılan ''Müze Evliyagil'', 1200 metrekarelik bir alana kurulan, dört farklı kattan oluşan ve üç katta bulunan 750 m2'lik sergi alanları, zengin kütüphanesi, film salonu ve heykel bahçesi ile sunulmuş bir komplekstir. Müze Evliyagil, çağdaş sanat müzesi olma önderliğinde, günümüzde mevcut olan müzelere göre koleksiyonların eserlerini, galerilerde birkaç hafta süren sergiler ile ziyaretçilerin eserleri incelemelerine vesile olması, görünmez eserlerin izlemek isteyen herkese sunulmasını hedeflemektedir. Bu çalışma ile Müze Evliyagil örneği, Çağdaş Sanat Müzesi olma özelliği ile Türkiye ve Dünya'da bulunan farklı çağdaş sanat müzesi örnekleri ve özellikleri ile karşılaştırılarak ele alınmıştır. Anahtar Kelimeler: Çağdaş Sanat, Çağdaş Sanat Müzesi, Müzecilik, İç Mekân Tasarımı, Müze EvliyagilMaster Thesis Tarihi Yapıların Yeniden İşlevlendirilmesi: Bitlis El-aman Kervansarayı Örneği(2020) Süphanoğlu, Yaprak Berna; Güneş, Elif; Başok, Gülşah Çelik; Interior Architecture and Environmental Design; Interior Architecture and Environmental Design; Interior Architecture and Environmental DesignBitlis yaklaşık 3 bin yıllık bir geçmişe sahip, tarihi İpek Yolu üzerinde kurulmuş konumu itibariyle stratejik anlamda son derece önemli bir kenttir. Kuruluşundan günümüze birçok medeniyete ev sahipliği yapan kent; tarihi dokusu, geleneksel konutları ve anıtsal yapıları ile binlerce asırlık kültürel mirası günümüze taşımıştır. Kültürel öneminin yanında ticaret aksının üzerinde bulunması, kentin anıtsal yapılarının gelişim sürecini oluşturmuştur. Anıtsal yapı türleri içinde, ticaretin bir gereksinimi olarak ortaya çıkan kervansarayların, Bitlis'te birçok zengin örneği bulunmaktadır. Bitlis'teki kervansarayların bazıları günümüze değin varlığını koruyamamış, bazıları ise restorasyon süreçlerinin ardından yeni işlevler kazandırılarak kullanıma açılmıştır. Sözü edilen anıtsal yapılar hakkında yeterince literatürün bulunmaması da çalışmanın başlıca motivasyonlarından biridir. Bu çalışma kapsamında, kervansarayların ve ticaret yollarının geçirdiği süreçlerin ardından Bitlis'in ticaret yollarındaki yeri, Bitlis hanlarının ve kervansaraylarının mimari özellikleri incelenmiştir. Tarihi yapılarda yeniden işlevlendirme yöntemi, teknikleri ve uygulama kriterleri yeniden işlevlendirilen kervansaray örnekleri üzerinden değerlendirilmiştir. Ardından Bitlis'te yeniden işlevlendirilen, 16. yüzyılın ikinci yarısında inşa edilmiş olan tarihi El Aman Kervansarayının özgün mimarisi ve mevcut durumu incelenmiştir. Strüktürel, malzeme ve yapım tekniği kapsamında, yeniden işlevlendirilen yapının mevcut işlevi ile koordinasyonu gözlemlenmiştir. Tezin son bölümünde ise gerçekleştirilen gözlemler bağlamında mekân-işlev değerlendirmesi yapılmış, değerlendirme sonucunda seçilen işlevin yapı üzerindeki etkileri belirtilmiştir. Değerlendirme ile ulaşılan sonuçlar çerçevesinde tarihi yapının fonksiyon performansı, mevcut performansın yapıya sağladığı olumlu ve olumsuz katkılara değinilmiştir. Tarihi yapılarda yeniden işlevlendirme kriterleri bağlamında önerilere yer verilmiştir.
