Search Results

Now showing 1 - 5 of 5
  • Master Thesis
    İngilizce olarak yayınlanan Türk gazetelerinin eleştirel söylem çözümlemesi
    (2015) Durmuş, Serap; Soy, Özlem Şahin
    Günümüzün iletişim teknolojileri dünya ülkeleri arasındaki iletişim hızını en üst düzeye çıkarmıştır. Uluslararası arenada hızla gelişen bu iletişim, aynı zamanda büyük bir çeviri ihtiyacı ve pazarının doğmasına neden olmuştur. Basın yayın organları ise bu çeviri ihtiyacını en çok hisseden kurumlardan biridir. Bu alanda söz konusu olan haber metinlerinin çevirisi olduğundan, medya kuruluşları yapılan çevirilerde amaç odaklı bir yaklaşım sergilemişlerdir. Şöyle ki; haber çevirmeni veya gazeteci metni bir başka dile çevirirken, çeviri metin, kaynak metnin kaynak dil okuyucusu üzerinde hedeflediği etkiyi, erek dil okuyucusu üzerinde oluşturabilecek şekilde oluşturulmalıdır. Haber metinlerinin bu 'hedeflenen etki'si, söylem çözümlemecilerinin dikkatini çekmiştir. Haber metinleri içine saklanan ideolojik mesajları açığa çıkarmak amacıyla eleştirel söylem çözümlemesi yöntemleri geliştirilmiştir. Eleştirel Söylem Çözümlemesi güç ilişkileri, değerler, ideolojiler, kimlik tanımlamaları gibi çeşitli toplumsal olguların dilsel kurgulamalar yoluyla bireylere ve toplumsal düzene nasıl yansıdığı ve nasıl işlendiği ile ilgilenir. Bu çalışmanın amacı ise, çeviri haber metinlerinde bu güç ilişkileri, değerler, ideolojiler ve toplumsal olguların ne ölçüde ve nasıl yer aldığını belirlemektir. Bu amaçla Teun A. van Dijk'in haber metinlerinin ayrıntılı bir şekilde çözümlenmesine olanak sağlayan Eleştirel Söylem Çözümlemesi yöntemi kullanılmıştır. Çözümleme için Türkiye'de basılan İngilizce gazetelerin 23.02.2015 tarihli ve 'Şah-Fırat Operasyonu' konulu haber metinleri örnek olarak seçilmiştir. Çözümleme İngilizce gazeteler üzerine yoğunlaşmışsa da gazetelerin ideolojik yaklaşımlarını göstermesi açısından çözümlemede kullanılan gazetelerin Türkçe baskılarındaki aynı tarih ve konulu haber metinleri de kullanılmıştır. Çözümleme sonucunda, çözümleme ana malzemesi olan Hürriyet Daily News, Today's Zaman ve Daily Sabah gazetelerinin haber metinleri içinde bir takım ideolojik unsurlar barındırdığı gözlemlenmiştir. Adı geçen gazetelerin Türkçe baskıları olan Hürriyet, Zaman ve Sabah gazetelerinin de, ulusal öğelerin yoğun varlığına rağmen, aynı ideolojik öğeleri içerdiği belirlenmiştir. Yapılan analiz sonucunda, ulusal düzlemde gazetelerin kendi ideolojilerini yaymak ve yeniden üretmek için haber metinlerini kullandıkları, ülke dışındaki okurlara hitaben yayınlanan çeviri haber metinlerinde de aynı tutumu sürdürdükleri gözlemlenmiştir. Anahtar Kelimeler: çeviri, siyasi metinler, söylem çözümlemesi, eleştirel söylem çözümlemesi
  • Master Thesis
    Opera Librettosunun Türkçeye Çevirisi Üzerine Bir İnceleme
    (2014) Özdemir, Merve Şenol; Soy, Özlem Şahin; Soy, Özlem Şahin; Soy, Özlem Şahin; English Translation and Interpretation; English Translation and Interpretation
    Opera kelimelerin ve müziğin gücüyle duyguları ifade eden bir sanat dalıdır. Bu çalışmada, opera librettosunun Türkçe'ye çevirisinin önemli yönleri ve kriterleri tartışılacak ve çoğuldizge kuramı çerçevesinde hangi yıllarda hangi eserlerin kimler tarafından çevrildiğine değinilecektir. İlk olarak operanın Avrupa'daki gelişimine kısaca göz atılacaktır. Daha sonra, Osmanlı İmparatorluğu'nda ortaya çıkışı ve Batılı değerler doğrultusunda yeniden kurulan Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk yıllarındaki gelişiminden bahsedilecektir. İkinci olarak, opera librettosu karma metin olarak ele alınacak ve bazı kuramsal yaklaşımlar tartışılacaktır. Çoğuldizge kuramı ışığında libretto çevirisinin ve çevirilmiş opera librettosunun Osmanlı ve Türk edebi çoğuldizgelerindeki yeri tartışılacaktır. Sonra, Ankara Opera ve Bale'sinde çalışan beş opera sanatçışı ile yapılan 'tarama' metodundaki birebir görüşmelerin sonucu, alanın kuramcılarından elde edilen bilgiler doğrultusunda tartışılacaktır. Anahtar Kelimeler: libretto çevirisi, opera çevirisi, çeviride söylenebilirlik, Çoğuldizge kuramı, opera çevirisi, üstyazı
  • Master Thesis
    John Fowles'ın Fransız Teğmen'in Kadını ve Yaratık Adlı Eserlerinin Tarihyazımsal Üst-kurmaca Olarak İncelenmesi
    (2003) Soy, Özlem Şahin; Gültekin, Azade Lerzan
    Bu tezde yirminci yüzyılın ikinci yarısında teorize edilmiş olan tarihyazımsal üstkurmaca tekniği, bu tekniğin önde gelen uygulayıcılarından John Fowles'ın Fransız Teğmenin Kadını ve Yaratık adlı eserlerine uygulanarak incelenmiştir. 1980'lerde üst-kurmaca tekniğini inceleyen eleştirmenler, tarih-yazımı ile üst-kurmaca arasındaki ilişkiye dikkat çekerek tarihyazımsal üst-kurmaca tekniğini teorize etmişlerdir. Bu teknik son yirmi yıla damgasını vurmuştur. John Fowles'ın Fransız Teğmen'in Kadını (1969) ve Yaratık (1985) adlı eserleri tarihyazımsal üst-kurmaca tekniğine atfedilen özelliklerin hemen hemen hepsini sergiler. Fowles hikayelerini Yaratık romanında 18. yüzyıl İngiltere'sine ve Fransız Teğmen'in Kadını romanında 19. yüzyıl İngiltere'sine oturtur ve benimsediği yazar-eleştirmen rolünün sağladığı ayrıcalıkla hem yazma süreci hem de dönemlerin tarihsel özellikleri hakkında yorum yapmak üzere olay örgüsüne müdahalede bulunur.
  • Master Thesis
    Bilimkurgu terminolojisi açısından Isaac Asimov'un İkinci Vakfı'nın çevirilerinin analizi
    (2019) Altıngöz, Burak; Soy, Özlem Şahin
    Bu tezin amacı Isaac Asimov'un 'Vakıf' serisinden 'İkinci Vakıf' kitabının iki ayrı çevirmenin Türkçe çevirileri temel alınarak, İngilizce'den Türkçe'ye olan bilimkurgu çevirilerinde, Türkiye'de bu türün yaygın olmaması, türün temel kriterlerinin doğru anlaşılamaması ve birçok ülkede olduğu gibi, bu kriterlere uyum sağlayacak yerleşik ve birleşik kültürün gelişme aşamasında olması nedeniyle, ortaya çıkan yereldeki teknik ve kültürünün eksiklerinin, genel olarak çevirilerde türün kendine has terimlerini ve ruhunu bozduğunu kanıtlamaktır. Tezin savının temeline dayanak olması açısından bilimkurgunun tarihsel yolculuğundan başlayarak, kültürel normlarla etkileşimi ve teknolojik gelişmelerle evrensellik düzeyinde geldiği noktada, çeviribilimin önemi anlatılmıştır. Bu çalışmayı bilimsel bir metodoloji çerçevesinde yapmak gerektiğinden çeviribilimin temel kuramlarından Itamar Even-Zohar'ın çoğuldizge kuramı, Gideon Toury'nin çeviri normları, Vinay & Darbelnet'in çeviri yöntemleri ve Raymond Van Den Broeck'in çeviri eleştirisi modeli İkinci Vakıf kitabının her iki çevirisinde çeviribilime uygunluğu açısından kriter olarak alınmışlardır.
  • Master Thesis
    Dil Hizmetlerinde Çeviri Yönetimi
    (2019) Rmadan, Safaa; Soy, Özlem Şahin
    Pratiğe dayalı kuramsal yaklaşıma göre proje yöneticisi çeviri işinde, bilgi teknolojilerinin entegrasyonu, çeviride kalite beklentisinin belirlenmesi ve sağlanması gibi bütün rutin aşamalarda rol alır. Bu çalışmanın amacı, profesyonel çeviri işinde çeviri hizmetleri bürolarının rolü hakkında net bir tablo ortaya koymaktır