19 results
Search Results
Now showing 1 - 10 of 19
Doctoral Thesis CDS Primini ve Vadeli İşlem Sözleşme Fiyatlarını Etkileyen Faktörler: Türkiye Örneği(2025) Benli, Tolga; Dinçergök, BurcuGünümüz finansal piyasalarının karmaşık yapısı içerisinde etkin risk yönetimi ve optimal yatırım stratejileri geliştirmek, piyasa katılımcılarının çeşitli finansal enstrümanları derinlemesine kavramasını gerektirmektedir. Vadeli işlem sözleşmeleri ve Kredi Temerrüt Takasları (CDS) gibi türev ürünler, risk yönetiminde stratejik öneme sahip finansal varlıklar olarak öne çıkmaktadır. Bu enstrümanların fiyatlandırma mekanizmaları hem ulusal hem de küresel çok sayıda ekonomik faktörün etkisi altında şekillenmektedir. Söz konusu faktörlerin vadeli işlemler ve CDS primleri üzerindeki münferit etkilerinin sistematik analizi, risk yönetimi süreçlerinin optimizasyonu ve daha isabetli yatırım stratejilerinin geliştirilmesi açısından kritik öngörüler sağlamaktadır. Bu çalışmada Türkiye CDS primi ile Borsa İstanbul Vadeli İşlemler ve Opsiyon Piyasası ürünlerinden dolar/TL ve BIST30 vadeli işlem sözleşmesi fiyatlarının hangi ulusal ve küresel değişkenlerden etkilendiği belirlenmeye çalışılmıştır. Buna ek olarak ilgili değişkenlerin birbirleriyle olan ilişkileri de dikkate alınmıştır. Literatürde öne çıkan çalışmalardan faydalanarak ulusal düzeyde enflasyon, sanayi üretim endeksi, merkez bankası dış borcu ve rezervi verileri kullanılırken küresel düzeyde VIX ve MSCI ACWI endeksleri ve Amerika, Çin, Almanya, İtalya, Birleşik Krallık, Brezilya CDS primleri kullanılmıştır. Veriler, Ağustos 2018-Aralık 2024 dönemini kapsamakta ve aylık frekanstadır. Ulusal değişkenlerin birçoğunda Ağustos 2018 tarihinde meydana gelen yapısal kırılma sebebiyle veri seti bu tarih kesim noktası olacak şekilde ikiye bölünmüştür. Yöntem için VAR metodolojisi izlenmiş, Granger nedensellik testi, etki-tepki ve varyans ayrıştırma analizleri kullanılmıştır. Sonuçlar CDS priminin ve BIST30 vadeli işlem sözleşmesi fiyatlarının hem küresel hem de ulusal değişkenlerle ilişkisini ortaya koyarken dolar/TL vadeli işlem sözleşmesi fiyatlarının ulusal etki altında olduğunu göstermektedir. Ek olarak bağımlı değişkenlerin yapısal kırılmalardan etkilendiği sonucuna varılmıştır.Article Ekonomi Politikası Belirsizliğinin Nakit Oranlarına Etkisi: Bist 100 Endeksindeki Firmalarda Bir Uygulama(2023) Dinçergök, BurcuBu çalışmada ekonomi politikası belirsizliğinin firmaların nakit oranları üzerindeki etkisi ve finansal kısıtların bu ilişkideki rolü analiz edilmektedir. Çalışma 2002-2021 döneminde BİST100 endeksinde yer alan firmaların verileri kullanılarak panel veri analizi ile gerçekleştirilmiştir. Kullanılan belirsizlik endeksleri sırasıyla Dünya Belirsizlik Endeksi, Avrupa Belirsizlik Endeksi ve Türkiye Belirsizlik Endeksleridir. Çalışma sonuçları, kullanılan tüm belirsizlik endeksleri için endeksteki artışın nakit oranlarını artırdığını göstermektedir. Elde edilen sonuçlar nakit tutma güdülerinden ihtiyatlılık güdüsü ile açıklanmaktadır. Çalışmada ayrıca firmalar finansal kısıtlılıklarına göre gruplara ayrılmıştır. Gruplamalar, Kaplan ve Zingales (1995) endeksine, firmaların kâr payı dağıtıp dağıtmamalarına ve kâr payı dağıtım oranlarına göre yapılmıştır. Teorik beklentinin aksine, sonuçlar sadece finansal kıstı göreceli olarak daha az olan firmalarda, ekonomi politikası belirsizliği ve nakit oranları arasındaki pozitif ilişkinin istatistiki açıdan anlamlı olduğunu göstermektedir.Master Thesis İşletme Sermayesi İşletmesinin Firma Karlılığı Üzerindeki Etkisi(2018) Abdlshafea, Fatma A. Abdlsalam; Dinçergök, BurcuBu çalışma, işletme sermayesi yönetiminin firmaların karlılığı üzerindeki etkisini araştırmayı amaçlamaktadır. Çalışma, 2010-2016 döneminde İstanbul Menkul Kıymetler Borsası'nda (İMKB) listelenen gıda ve tekstil sektörlerinde gerçekleştirilmiştir. Veriler, panel veri metodolojisi kullanılarak analiz edildi. Nakit çevrimi döngüsünün bileşenleri, işletme sermayesi yönetiminin bir ölçüsü olarak kullanılmış ve kârlılık ölçütü olarak faaliyet karı oranı kullanılmıştır. Gıda sektörünün sonuçları, alacaklar hesabı, hesaplar arası ödeme dönemi, nakit dönüş süresi ve karlılık arasında güçlü ve negatif bir ilişki olduğunu göstermektedir. Ayrıca firma büyüklüğü ile karlılık arasında pozitif ve anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Bununla birlikte, stok dönemi, kaldıraç, satış büyümesi karlılık üzerinde önemsiz bir etkiye sahiptir. Öte yandan, tekstil sektörünün sonuçları, stok dönemi, kaldıraç ve karlılık arasında negatif ve anlamlı bir ilişki ile firma büyüklüğü ve karlılık arasında pozitif bir ilişkiyi içermektedir. Ayrıca, nakit çevrim döngüsü karlılık ile negatif önemsiz bir ilişkiye sahiptir. Alacakların hesap dönemleri, hesap dönemleri ve satışların büyümesi kârlılık üzerinde önemsiz bir etkiye sahiptir. Bulgulara dayanarak, firmalar nakit dönüş sürelerini azaltarak karlılıklarını en üst düzeye çıkarabilir.Doctoral Thesis Applications of Machine Learning Procedures on Data Envelopment Analysis(2023) Kurt, Şenol; Dinçergök, BurcuVeri Zarflama Analizi (VZA) ve Makine Öğrenmesi (MÖ), veriden anlam çıkarmayı amaçlayan ve yaygın olarak kullanılan iki metodolojidir. İki metodolojinin birlikte kullanıldığı çalışmalara ilişkin literatür incelendiğinde, genellikle MÖ algoritmalarının VZA metodolojisinin kısıtlarını aşmak için kullanıldığı görülmektedir. Bu çalışmanın amacı, bir MÖ algoritmasının VZA modeli kullanılarak birim ünite etkinliğinin değerlendirmesini geliştirmek için kullanılabilirliğini araştırmaktır. Bu tez, VZA üzerindeki MÖ prosedürlerinin uygulamalarını inceleyerek mevcut literatüre katkı yapmaktadır. ML algoritmaları ile bir VZA modelinden elde edilen etkinlik skorlarını tahmin etmeye yönelik daha önce yapılmış çalışmalar olmasına rağmen, bu çalışma, bazıları daha önce kullanılmamış olan ML algoritmalarını da kullanarak bu konudaki çalışmayı genişletmektedir. Karar ağacı tabanlı MÖ modelleri, hedef değişkeni tahmin etmede daha büyük etkiye sahip olan özellikleri belirleyebilir. Önceki çalışmalar, Karar Verme Birimi (KVB) verimliliğini etkileyen önemli değişkenleri belirlemek ve açıklamak için özellik önem skorlarını kullanmıştır. Öte yandan, yeni bir yaklaşım olarak, bu çalışma bir VZA modeli için bir ağırlık kısıtlaması olarak özellik önem sıralamasının kullanılmasını önermektedir. Önerilen yaklaşım, VZA modelinin bazı girdilere çok fazla ağırlık veren ve diğer girdilere sıfır ağırlık atayarak göz ardı eden bir sınırlamasının üstesinden gelmek için kullanılabilir. Bu yaklaşım gerçek bir veri seti ile kullanılarak VZA modelinin kalitesinin arttırdığı kanıtlanmıştır.Master Thesis Avrupa ve Türkiye'de Ticari Alacak Sigortası Uygulamalarının Karşılaştırılması(2019) Temel, Hazal; Dinçergök, BurcuEkonomilerde yaşanan beklenmeyen değişiklikler piyasaları daha riskli hale getirmiş ve işletmelerin risk yönetimi konusunda yeni çözüm yollarına başvurmaları gerekliliğini doğurmuştur. Ticari alacak sigortası, işletmelerin devamlılığını sürdürebilmesi amacıyla sigortalanabilir riskleri garanti altına alarak, işletmelere güvenli bir şekilde ticaret yapma, yeni yatırımlar yapabilme ve finansal kayıplardan koruma ile birlikte kurumsal bir risk yönetimi hizmeti sunmaktadır. 19. yy. ın sonlarından günümüze kadar aynı amaç için hizmet eden ticari alacak sigortası, en büyük pazar payına Avrupa'da ulaşmıştır. Türkiye'de ise, 1990 yıllarının sonlarında yürürlüğe girmiştir ve hala gelişimini sürdürmektedir. Bu çalışmanın amacı, Avrupa ülkeleri ile Türkiye'de ticari alacak sigortası sistemlerinin incelenip, ekonomik göstergeler ile karşılaştırılarak izlenmesi gereken yol haritasının oluşturulmasıdır.Doctoral Thesis Kurumsal stratejinin firmanın sermaye yapısı üzerindeki etkisi: Türkiye'de borsaya kote firmalardan kanıtlar(2022) Hour, Ahmed Ibrahim Abdelhadi; Dinçergök, BurcuFirmaların sermaye yapısını etkileyen faktörler, onlarca yıldır araştırmacıların ve yöneticilerin dikkatini çekmiştir. Bu çalışma, kurumsal stratejinin (uluslararasılaşma, çeşitlendirme) firmanın sermaye yapısı üzerindeki etkisini analiz etmek için sabit etkiler panel veri metodolojisini kullanarak ampirik bir araştırma yapmayı amaçlamaktadır. Sermaye yapısını etkileyen firmaya özgü faktörlere odaklanan birçok çalışma olmasına rağmen, bu çalışma iki önemli kurumsal stratejinin ne kadar önemli olduğunu araştırmaktadır; çeşitlendirme ve uluslararasılaşma, firmaların sermaye yapısı kararlarını etkiler. Literatürde yaygın olarak kullanılan sermaye yapısının diğer belirleyicileri bu araştırmada kontrol değişkenleri olarak incelenmiştir. Ayrıca küresel finansal krizin borç oranı üzerindeki etkisi de bu araştırmada test edilmiştir. 2003–2018 dönemi için Borsa İstanbul Menkul Kıymetler Borsası'nda (BİST) işlem gören 153 finansal olmayan firmadan oluşan bir örneklem seçilmiştir. Bu çalışmanın sonuçları, uluslararasılaşma ve çeşitlendirmenin Türk firmalarının borç düzeyi üzerinde önemli bir pozitif etkiye sahip olduğuna dair ampirik kanıtlar sunmaktadır. Ayrıca, kârlılık, Varlik, borç dışı vergi kalkanı ve likiditenin finansal olmayan Türk firmalarının borç oranı ile önemli ölçüde negatif ilişkili olduğu keşfedilmiştir. Bu makalenin bulguları ayrıca büyüklük, büyüme fırsatı ve sahiplik konsantrasyonunun önemli faktörler olduğunu ve Türk firmalarının borç düzeyini olumlu yönde etkilediğini göstermektedir. Ayrıca, bu çalışmanın sonuçları, küresel finansal krizin Türk firmalarında borç oranını, özellikle de uzun vadeli borç oranını arttırdığını teyit etmektedir.Article Kâr Payı Dağıtımı ve Nakit Akışı Belirsizliği İlişkisi: Bıst İmalat Sektörü Firmalarında Bir Uygulama(2018) Dinçergök, Burcu; Pirgaip, BurakBu çalışmanın amacı firmaların nakit akışı belirsizliklerinin nakit kâr payı dağıtımtutarına ve olasılığına etkilerinin ortaya konulmasıdır. Bu amaç doğrultusunda Borsaİstanbul’da (BIST) işlem gören 165 adet imalat sektörü firmasının 2005-2017arasındaki yıllık verileri klasik panel veri ve panel logit veri modelleriyle analize tabitutulmuştur. İlgili modellerde diğer kontrol değişkenleri konuya ilişkin literatürdesıklıkla kullanılan serbest nakit akışları, aktif büyüklüğü, finansal kaldıraç, piyasadeğeri/defter değeri, kârlılık, dağıtılmamış kârlar/toplam özsermaye olarakbelirlenmiştir. Analiz sonuçları, firmaların nakit akışı belirsizliklerinin dağıtılan kârpayı tutarını ve olasılığını olumsuz yönde etkilediğini göstermektedir. Buna göre,firmalar nakit akışı belirsizliklerine maruz kaldıklarında nakitlerini kâr payı olarakdağıtmak yerine korumayı tercih etmektedir. Ayrıca, kâr payı dağıtımı ile serbest nakitakışı, aktif büyüklüğü, piyasa değeri/defter değeri, kârlılık, dağıtılmamış kârlar/toplamözsermaye arasında pozitif; finansal kaldıraç arasında ise, negatif ilişki bulunmuştur.Article Sermaye Yapısı Kararlarında Firma Büyüklüğünün Rolü: Bıst İmalat Sektörü Firmalarında Bir Uygulama(2017) Dinçergök, BurcuDengeleme teorisi ve finansman hiyerarşisi teorisi firmaların sermaye yapısı kararlarını açıklamaya çalışan iki önemli teoridir. Finansman hiyerarşisi teorisinin tahminlerinin daha küçük firmaların sermaye yapısı kararlarını açıklamada daha geçerli olması beklenmektedir. Bu çalışmada firmaların kaldıraç oranlarını etkilediği düşünülen faktörler firma büyüklüklerine göre ayrılan portföyler üzerinde test edilmiştir. Çalışmanın amacı daha küçük firmalarda finansman hiyerarşisi teorisi ile daha uyumlu sonuçlar elde edilip edilmediğinin tespit edilmesidir. Ayrıca bu teori ile uyumlu sonuçların etkisinin küçük firmalarda daha yüksek olup olmadığı ortaya konulacaktır. Makroekonomik faktörlerin etkilerinin de analiz edildiği çalışma, 2000-2007 yıllarında Borsa İstanbul'a kayıtlı olan imalat sektörü firmalarının verileriyle panel veri analizi yöntemi kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Çalışma sonucunda daha küçük olan portföylerde elde edilen bulgular sadece finansman hiyerarşisi teorisini desteklerken, daha büyük olan portföylerin sonuçları iki teoriyi de desteklemektedir. Ancak, finansman hiyerarşisi teorisi ile uyumlu sonuçların etkisi küçük portföylerde daha yüksek değildir. Makroekonomik faktörlerin etkileri firma büyüklüğüne göre farklılık göstermektedirMaster Thesis Comparison of Enterprises' Sustainability Performance and Accounting-based Performance With Multi-Criteria Decision Making Methods: an Application in Bist Sustainability Index(2024) Sönmez, Asiye Suna; Dinçergök, BurcuSosyal, çevresel ve ekonomik boyutları olan sürdürülebilirlik kavramı son yıllarda işletmeler ve işletme paydaşları açısından çok önemli bir konu haline gelmiştir. Yatırımcılar ve finans çevreleri de iyi yatırım kararları alabilmek adına finansal bilgiler kadar finansal olmayan bilgilere de önem vermektedir. Bu sebeple sürdürülebilirlik performansının objektif bir şekilde ölçümü hem mevcut paydaşlar hem de işletmelere gelecekte yatırım yapmayı düşünen taraflar açısından son derece önemlidir. Çok kriterli karar verme yöntemleri performans ölçümlerinde çok boyutlu analiz imkanı sağlama, kapsamlı ve sistematik yaklaşım sunma, hassas sonuçlar elde etme, birbiriyle çelişen kriterleri dikkate alma yönleriyle öne çıkmaktadır. Bu çalışmada Topsis, Moora ve GRA yöntemleri ile 2018-2022 yılları arasında seçilmiş olan 10 işletmenin sürdürülebilirlik ve muhasebe temelli performansları değerlendirilmiştir. Kriter ağırlıklarının belirlenmesinde ise Geliştirilmiş Entropi yöntemi kullanılmıştır. Sosyal boyutlardan kadın yönetici oranı en yüksek ağırlığa sahip iken çevresel boyutlardan atık miktarı en düşük ağırlığa sahip olarak bulunmuştur. Migros sürdürülebilirlik performansı, Ford Otosan ise finansal performansı en yüksek işletme olarak belirlenmiştir. Pearson Korelasyon analizi sonuçları iki sıralama arasında istatistiki açıdan anlamlı bir ilişki olmadığını göstermiştir. Anahtar Sözcükler: Sürdürülebilirlik Raporlaması, Muhasebe Temelli Performans, Türkiye'de SürdürülebilirlikArticle Temsilcilik Maliyetleri Bağlamında Kaldıraç, Sahiplik \ryoğunlaşması ve Etkinlik İlişkisi: Bıst Kimya, İlaç, Petrol, \rlastik ve Plastik Ürünler Sektöründe Bir Uygulama(2022) Dinçergök, Burcu; Yıldız, AyşeBu çalışmada ortak-yönetici çatışmalarından kaynaklanan temsilcilik probleminin ve buna ilişkin \rmaliyetlerin kaldıraç kullanımı ile azaltılıp azaltılmayacağı araştırılmaktadır. Çalışma 2018 ve 2019 \ryılları için Borsa İstanbul’da Kimya, İlaç, Petrol, Lastik ve Plastik Ürünler Sektöründe kayıtlı olan ve \ranaliz şartlarını sağlayan 27 kimya firması kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Çalışmada finansal \rperformans göstergelerini performans ölçütü olarak kullanan çalışmalardan farklı olarak performans \rölçümü için farklı etkinlik hesaplamaları gerçekleştirilmiştir. Diğer değişkenlerle anlamlı bulunan \rölçek etkinliği firmaların etkinlik göstergeleri olarak kullanılmıştır. Etkinliğin kaldıraca etkisi de \roluşturulan başka bir modelle test edilmiştir. Tüm analizler sahiplik yoğunlaşmasının etkinliğe ve \rkaldıraç oranına olası etkileri dikkate alınarak gerçekleştirilmiştir. Regresyon analizlerinden elde \redilen sonuçlar, kaldıracın etkinlik üzerinde ve etkinliğin de kaldıraç üzerinde pozitif yönlü bir etkiye \rsahip olduğunu ortaya koymuştur. Sahiplik yoğunlaşması değişkenine dair elde edilen sonuçlar ise \rbu değişkenin kaldıraç ve etkinlik değişkeni üzerinde istatistiki açıdan etkili bir faktör olmadığını \rbelirtmiştir
