2 results
Search Results
Now showing 1 - 2 of 2
Book Part Arşivlerde Yapay Zekâ Uygulamaları: GEODI-Atılım Üniversitesi Kadriye Zaim Kütüphanesi Ankara Dijital Kent Arşivi Örneği(Ankara Üniversitesi (BİL-BEM), 2019-01-01) Kutlu, Osman; Demirtaş, Pınar; Kılıç, Özcan; Akbayrak, Emre Hasan; Candan, HüseyinGünümüz teknolojisinde hem literatürde hem de uygulamada karşımıza sıklıkla çıkan bir kavram olan “yapay zekâ” (artificial intelligence), kısaca algoritma üretebilen otomatik sistemlerin genel adıdır. Yapay zekâ çalışmaları, ilk olarak 20. yüzyılın ikinci yarısında Alan Turing tarafından “Turing Testi” ile başlamıştır. Test, bir makinenin, insanın etkileşimini taklit edebilme kapasitesini gözlemeye yöneliktir. Yapay zekâ sadece test verileri üzerinden sonuçlara ulaşmak için büyük veri setlerini eğitim kapsamında kullanmayı değil, aynı zamanda arşivcilerin veya belge yöneticilerinin yeni teknolojiler ortaya koyma ve çeşitli hesaplamalarla makinelerden faydalanması için sunduğu bir fırsat olarak görülmelidir. Bugün, tarımdan, savunma sanayiine, ekonomi, tıp, eğitim, pazarlama gibi pek çok sektörde yapay zekâ teknolojilerinden faydalanılmaktadır. Günlük hayatımızda kaliteli fotoğraf çekmek, metin çevirileri yapmak, sesli komutla toplantı kaydı oluşturmak gibi kullanım alanları bulunan yapay zekâ; otonom araçlar, akıllı yanıtlama sistemleri gibi teknolojilerle ekosistemini hızla genişletmektedir. Yapay zekâ teknolojilerinin de arşiv otomasyonlarına entegrasyonu sayesinde gerek kullanıcı gerekse veri giriş operatörü açısından büyük kolaylıklar sağlayacağı şüphesizdir. Dijital arşiv çalışmalarında üstveri girişinin getirdiği kısıt (veri girişinin zaman alması, eksik üstveri tanımlama, bilgiye erişimde eksiklik gibi) ve zorlukların çözümünde yapay zekâ, işgücünü azaltmak, proje süresini kısaltmak ve tarama için ek yöntemler sağlamak gibi önemli kazanımlar sunmaktadır. Bu çalışmada öncelikle yapay zekâ teknolojilerinin arşiv sistemlerinde uygulanması ile ilgili uluslararası ve ulusal literatürde yapılan çalışmalar göz önünde bulundurularak kavramsal alt yapı oluşturulmuştur. Bu alt yapı üzerine pratikte aynı sistem içerisinde daha önce uygulanmayan yüz ve nesne tanıma, veri işleme, otomatik haritalandırma, doğal dil işleme niteliklerine sahip GEODI otomasyon sisteminin Ankara Dijital Kent Arşivi’nde uygulanması örneklemi incelenmiştir. Çalışmanın amacı, yapay zekâ uygulamalarının arşiv yazılımlarına entegrasyonunu Ankara Dijital Kent Arşivi üzerinden örneklendirmektir. Yapay zekâ teknolojisi kullanan ve GEODI olarak isimlendirilen sistem hangi koşullarda arşivlere uygulanır, kullanım alanları ve faydaları nelerdir? gibi sorulara cevaplar verilmiştir. Bildiri iki bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde yapay zekâ teknolojisinden, ikinci bölümde ise sonuçlandırılmış kent arşivi oluşturma projesinin Ankara Dijital Kent Arşivi üzerinden örneklendirmeleri yapılmıştır.Book Türkiye’de Belediye Kütüphaneleri ve Kent Arşivleri için Yönetmelik Taslakları ve Stratejik İlkeler Önerisi( Hacettepe Üniversitesi Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü, 2018) Kutlu, Osman; Yılmaz, Bülent; Karadeniz, Şenol; Ekici, SeldaTürkiye ve benzeri ülkelerde kurumlarla ilgili yol gösterici politikaların ve stratejilerin bulunmaması temel sorunlar arasında yer almaktadır. Bu sorun aynı zamanda kurumlara varlık kazandıran hukuksal kimliklerin oluşturulamamasına ya da yetersizliğine ve bundan dolayı kurumsallaşma geleneğinin/kültürünün zayıflığına neden olmaktadır. Bu anlamda yasa ve yönetmelikler kurumlara kimlik kazandıran, işleyişi kişisel keyfilikten uzaklaştıran, işlem ve hizmetlerin ilke ve standartlar temelinde yapılmasını sağlayarak onlara nitelik katan hukuksal dayanaklar ve politika belgeleridir. Belediye kütüphaneleri ve kent arşivleri Türkiye’de son yıllarda gündeme gelen ve tartışılmaya başlanan bilgi merkezleridir. Doğrudan yerel yönetim yapıları olan belediyeler, halkla çok yakın yönetimsel/kamusal ilişkilere sahiptir. Sayıları göz önüne alındığında Türkiye’deki belediye kütüphaneleri ve kent arşivlerinin belediyeler için hem gerekli hem de ciddi birer kültürel araç olduğu söylenebilir. Ancak belediye kütüphane ve kent arşivlerinin çağdaş işlevlerini yerine getirebilmesi, onların mesleki ilkeler, standartlar ve yasal dayanaklar temelinde hizmet vermelerine bağlıdır.
