Yaşlı Yetişkinlerde Uyku Kalitesine göre Bilişsel Esneklik, Yorgunluk ve Depresyonun İncelenmesi

Abstract

This study aimed to investigate cognitive flexibility, fatigue, and depression according to sleep quality in older adults. Materials and Methods: The research included 144 older adults. The sleep quality of the individuals was measured with the Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI). Individuals were divided into two groups as older adults with good sleep quality and poor sleep quality according to this index score. Cognitive flexibility was assessed using the Stroop TBAG Form, depression with the Beck Depression Inventory, and fatigue with the Fatigue Severity Scale. Results: It was observed that individuals had similar demographic characteristics and health behaviors (p>0.05). It was found that individuals with good sleep quality had higher Montreal Cognitive Assessment Scale scores and shorter completion times for all cards in the Stroop TBAG form (p<0.05). Depression and fatigue levels were found to be significantly higher in the group with poor sleep quality (p<0.05). Conclusion: The study showed that older adults with poor sleep quality had lower levels of cognitive flexibility and higher levels of depression and fatigue. These results highlight the need to assess sleep quality in the management of cognitive decline, depression, and fatigue in older adults.Bu çalışmada yaşlı yetişkinlerde uyku kalitesine göre bilişsel esneklik, yorgunluk ve depresyonun incelenmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya 144 yaşlı yetişkin katılmıştır. Katılımcıların uyku kaliteleri Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi’yle ölçülmüştür. Bireyler bu indeks puanına göre iyi uyku kalitesine sahip yaşlılar ve kötü uyku kalitesine sahip yaşlılar olmak üzere iki gruba ayrılmıştır. Bilişsel esneklik Stroop TBAG Formu ile, depresyon Beck Depresyon Envanteri ile ve yorgunluk Yorgunluk Şiddeti Ölçeği kullanılarak değerlendirilmiştir. Bulgular: Bireylerin benzer demografik özelliklere ve sağlık davranışlarına sahip olduğu görülmüştür (p>0,05). Uyku kalitesi iyi olan bireylerin Stroop TBAG formundaki tüm kartları tamamlama sürelerinin daha kısa ve Montreal Bilişsel Değerlendirme puanlarının daha yüksek olduğu gözlenmiştir (p<0,05). Depresyon ve yorgunluk düzeyleri uyku kalitesi kötü olan bireylerde anlamlı şekilde daha yüksek gözlenmiştir (p<0,05). Sonuç: Çalışma sonucunda uyku kalitesi kötü olan yaşlı yetişkinlerde bilişsel esneklik düzeylerinin daha düşük, depresyon ve yorgunluk düzeylerinin ise daha yüksek olduğu gösterildi. Bu sonuçlar, yaşlı yetişkinlerde bilişsel gerileme, depresyon ve yorgunluk sorunlarının yönetiminde uyku kalitesinin de değerlendirilmesi gerekliliğini vurgulamaktadır.