Çocukların Çevrimiçi Platformlarda Haksız Ticari Uygulamalardan Korunması

Abstract

Avrupa Birliği, çocukların çevrimiçi dünyada karşılaştıkları risklere karşı önlem almak amacıyla Dijital Hizmetler Yasası (DSA) m. 28 kapsamında çocukların korunmasına yönelik olarak platformlara önemli yükümlülükler getirmiştir. DSA m. 28/1, çocukların erişebildiği tüm platformlara risk analizi yapma ve çocukların gizliliği ile güvenliğini en üst düzeyde koruyacak önlemler alma zorunluluğu getirirken; m. 28/2 ve 3, tüm çevrimiçi platformlara yönelik özel düzenlemeler içermektedir. Rehber İlkelerde yaş tespiti, bilgilendirme, süre sınırlamaları ve reklam yasakları gibi yükümlülükler somutlaştırılmıştır. Özellikle çocuklara yönelik profillemeye dayalı kişiselleştirilmiş reklamların yasaklanması, çocukların manipülasyondan korunması açısından önemlidir. Türkiye’de konuya ilişkin bazı düzenlemeler ve girişimler bulunsa da doğrudan çocukları çevrimiçi risklerden korumaya odaklı kapsamlı bir yasal çerçeve bulunmamaktadır. Bu nedenle, DSA benzeri bir düzenleme oluşturulması, risk değerlendirmesi ve denetim mekanizmalarının getirilmesi elzemdir. Böyle bir düzenleme, hem çocuk haklarının korunmasına hem de dijital egemenliğin güçlendirilmesine katkı sağlayacaktır.

The European Union has introduced significant obligations for online platforms under Article 28 of the Digital Services Act (DSA) to protect children against the risks they face in the online environment. Article 28(1) requires all platforms accessible to children to conduct risk assessments and take appropriate measures to safeguard children’s privacy, security, and well- being at the highest level. Articles 28(2) and (3) impose specific obligations on all online platforms, further detailed in the Guiding Principles, which include age verification, clear communication, limiting screen time, and restricting targeted advertising. In particular, the ban on personalized advertising based on the profiling of children is a critical step toward preventing manipulation. Although there are some relevant regulations and initiatives in Türkiye, there is no comprehensive legal framework specifically aimed at protecting children from online risks. Therefore, a DSA-inspired regulation should be adopted, obliging platforms to assess risks and implement appropriate safeguards, supported by regular monitoring and enforcement. Such a regulation would contribute to both enhanced protection of children in digital environments and the strengthening of the country’s digital sovereignty.