Başok, Gülşah Çelik

Now showing 1 - 2 of 2

Tarihi Yapıların Yeniden İşlevlendirilmesi: Bitlis El-aman Kervansarayı Örneği
(2020) Süphanoğlu, Yaprak Berna; Güneş, Elif; Başok, Gülşah Çelik; Interior Architecture and Environmental Design; Interior Architecture and Environmental Design; Interior Architecture and Environmental Design
Bitlis yaklaşık 3 bin yıllık bir geçmişe sahip, tarihi İpek Yolu üzerinde kurulmuş konumu itibariyle stratejik anlamda son derece önemli bir kenttir. Kuruluşundan günümüze birçok medeniyete ev sahipliği yapan kent; tarihi dokusu, geleneksel konutları ve anıtsal yapıları ile binlerce asırlık kültürel mirası günümüze taşımıştır. Kültürel öneminin yanında ticaret aksının üzerinde bulunması, kentin anıtsal yapılarının gelişim sürecini oluşturmuştur. Anıtsal yapı türleri içinde, ticaretin bir gereksinimi olarak ortaya çıkan kervansarayların, Bitlis'te birçok zengin örneği bulunmaktadır. Bitlis'teki kervansarayların bazıları günümüze değin varlığını koruyamamış, bazıları ise restorasyon süreçlerinin ardından yeni işlevler kazandırılarak kullanıma açılmıştır. Sözü edilen anıtsal yapılar hakkında yeterince literatürün bulunmaması da çalışmanın başlıca motivasyonlarından biridir. Bu çalışma kapsamında, kervansarayların ve ticaret yollarının geçirdiği süreçlerin ardından Bitlis'in ticaret yollarındaki yeri, Bitlis hanlarının ve kervansaraylarının mimari özellikleri incelenmiştir. Tarihi yapılarda yeniden işlevlendirme yöntemi, teknikleri ve uygulama kriterleri yeniden işlevlendirilen kervansaray örnekleri üzerinden değerlendirilmiştir. Ardından Bitlis'te yeniden işlevlendirilen, 16. yüzyılın ikinci yarısında inşa edilmiş olan tarihi El Aman Kervansarayının özgün mimarisi ve mevcut durumu incelenmiştir. Strüktürel, malzeme ve yapım tekniği kapsamında, yeniden işlevlendirilen yapının mevcut işlevi ile koordinasyonu gözlemlenmiştir. Tezin son bölümünde ise gerçekleştirilen gözlemler bağlamında mekân-işlev değerlendirmesi yapılmış, değerlendirme sonucunda seçilen işlevin yapı üzerindeki etkileri belirtilmiştir. Değerlendirme ile ulaşılan sonuçlar çerçevesinde tarihi yapının fonksiyon performansı, mevcut performansın yapıya sağladığı olumlu ve olumsuz katkılara değinilmiştir. Tarihi yapılarda yeniden işlevlendirme kriterleri bağlamında önerilere yer verilmiştir.
Camilerde Evrensel Tasarım İlkelerinin Değerlendirilmesi: Ahmet Hamdi Akseki Camii Örneği
(2024) Nasıroğlu, İslam; Güneş, Elif; Başok, Gülşah Çelik
Kişinin bedensel özellikleri gereğince içinde bulunduğu ortamda hareket imkânı bulamamasıyla birlikte erişilebilirlik düzeyinde zorluklar meydana gelmektedir. Bu durum kişinin büyük ölçüde sosyal hayattan kopmasına yol açmaktadır. Özellikle engelli kişilerin kendi hayatı içerisinde kısıtlamalar olmadan hareket edebilmesi, arzu ettiği yere kolay bir şekilde ulaşabilmesi, ulaşımı sağlayacak bütün imkânlardan diğerleri ile eşit şartlarda faydalanabilmesi gibi yaşamsal haklara sahip olması gereklidir. Buna bağlı olarak toplumun her alanında bulunan mekânların engelli ve engelsiz bireylerin fiziksel ihtiyaçlarını karşılayabilmek için tasarlanması oldukça önemlidir. Yapılan bu tasarımlar toplumsal bütünleşmede oldukça önemli bir role sahiptir. Bununla birlikte bu tasarımların, engelli bireylerin sosyal hayatta var olması için önem arz ettiği de unutulmamalıdır. Toplumda kullanılan kamusal ya da özel tüm mekânlarda erişilebilir tasarımların bulunmasıyla birlikte engelli ve özürlü bireylerin sosyal hayata tam kapasiteyle katılımı sağlanabilir. Buradan yola çıkılarak bireyin en temel hak ve özgürlüklerinden olan ibadet özgürlüğünün sağlanabilmesi için de, gerekli tasarımların doğru yapılması gerektiği unutulmamalıdır. Engelli ve özürlü bireyler, evrensel tasarım kriterlerine uygun tasarlanmadığı için çoğu mekânda yardımsız hareket edememektedir. Ortaya çıkan bu durum ise bağımsız bir şekilde hareket imkânı bulamayan bireyin zaman içerisinde kendini toplumdan soyutlamasına yol açmaktadır. Bütün bu faktörlere bağlı bir şekilde evrensel tasarım ilkeleri ışığında Ahmet Hamdi Akseki caminin tasarım kriterleri belirlenmiş ve belli başlı bazı standartlar dâhilinde caminin tasarım kriterlerine uyup uymadığı konusu incelenmiştir. Caminin bütün bireylere erişilebilir imkânlar tanıyıp tanımadığı değerlendirilmiş ve camide incelenmiş mekânlar doğrultusunda literatürde yer alan evrensel tasarım ilkelerinin ne kadar karşılandığı değerlendirilmeye çalışılmıştır. Hazırlanan bu çalışmanın literatürde yer alan diğer çalışmalara örnek teşkil edeceği ve aynı zamanda evrensel tasarım ilkelerine yönelik rehberlik edebileceği öngörülmektedir.

Başok, Gülşah Çelik

Profile URL

Name Variants

Job Title

Email Address

Main Affiliation

Status

Website

ORCID ID

Scopus Author ID

Turkish CoHE Profile ID

Google Scholar ID

WoS Researcher ID

Sustainable Development Goals

NO POVERTY

ZERO HUNGER

GOOD HEALTH AND WELL-BEING

QUALITY EDUCATION

GENDER EQUALITY

CLEAN WATER AND SANITATION

AFFORDABLE AND CLEAN ENERGY

DECENT WORK AND ECONOMIC GROWTH

INDUSTRY, INNOVATION AND INFRASTRUCTURE

REDUCED INEQUALITIES

SUSTAINABLE CITIES AND COMMUNITIES

RESPONSIBLE CONSUMPTION AND PRODUCTION

CLIMATE ACTION

LIFE BELOW WATER

LIFE ON LAND

PEACE, JUSTICE AND STRONG INSTITUTIONS

PARTNERSHIPS FOR THE GOALS

This researcher does not have a Scopus ID.

This researcher does not have a WoS ID.

Scholarly Output

4

Articles

1

Views / Downloads

0/0

Supervised MSc Theses

3

Supervised PhD Theses

0

WoS Citation Count

0

Scopus Citation Count

0

Patents

0

Projects

0

WoS Citations per Publication

0.00

Scopus Citations per Publication

0.00

Open Access Source

1

Supervised Theses

3

Scopus Quartile Distribution

Quartile distribution chart data is not available

Competency Cloud

Filters

Settings

Sort By

Results per page

Scholarly Output Search Results