Meme coin yatırımlarını etkileyen faktörler

Abstract

The rapid expansion of meme coin markets has introduced a highly speculative segment within the cryptocurrency ecosystem, characterized by extreme volatility, strong social media influence, and limited reliance on fundamental valuation. This study investigates the determinants of investment behavior among retail investors in meme coin markets by integrating Technology Acceptance, Social Influence and Fear of Missing Out (FOMO), Market Risk Perception, and Financial Literacy within a structural equation modeling (SEM) framework. Data were collected through a structured survey administered to 499 retail investors. A two stage analytical approach was employed. Exploratory Factor Analysis (EFA) and Confirmatory Factor Analysis (CFA) were first conducted to validate the measurement model, followed by SEM to examine the hypothesized structural relationships. Financial Literacy was operationalized as an objective percentage score based on a standardized financial knowledge quiz and modeled as an observed exogenous variable. The findings reveal that Technology Acceptance has a strong and significant positive direct effect on investment behavior, highlighting the importance of platform usability, perceived usefulness, and technological confidence in meme coin trading. Social Influence, incorporating FOMO related dynamics, also demonstrates a significant positive effect and partially mediates the relationship between Technology Acceptance and investment behavior. Conversely, Market Risk Perception exhibits a significant negative direct effect, indicating that greater awareness of volatility and downside risk reduces speculative participation. Financial Literacy shows weak direct effect on investment behavior, suggesting that objective financial knowledge alone may be insufficient to offset socially driven speculative tendencies. This study extends technology adoption models to speculative financial contexts and provides practical insights for investor education and regulatory efforts targeting socially amplified digital asset marketsMeme coin piyasalarının hızlı genişlemesi, aşırı oynaklık, güçlü sosyal medya etkisi ve sınırlı temel değerleme unsurlarıyla karakterize edilen, kripto para ekosistemi içinde yüksek derecede spekülatif bir alan ortaya çıkarmıştır. Bu çalışma, meme coin piyasalarında faaliyet gösteren bireysel yatırımcıların spekülatif yatırım davranışlarını belirleyen faktörleri; Teknoloji Kabulü, Sosyal Etki ve Kaçırma Korkusu (FOMO), Piyasa Risk Algısı ve Finansal Okuryazarlık değişkenlerini bütünleştiren bir yapısal eşitlik modellemesi (SEM) çerçevesinde incelemektedir. Araştırma verileri, 499 bireysel yatırımcıya uygulanan yapılandırılmış bir anket aracılığıyla toplanmıştır. Analiz sürecinde iki aşamalı bir yaklaşım benimsenmiştir. Öncelikle ölçüm modelinin geçerliliğini test etmek amacıyla Açımlayıcı Faktör Analizi (EFA) ve Doğrulayıcı Faktör Analizi (CFA) uygulanmış, ardından önerilen yapısal ilişkileri sınamak için SEM analizi gerçekleştirilmiştir. Finansal Okuryazarlık, yatırım davranışı üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir etki göstermiş; ancak etki büyüklüğünün sınırlı olduğu tespit edilmiştir. Bu bulgu, objektif finansal bilginin tek başına sosyal olarak güçlendirilen spekülatif eğilimleri sınırlamakta yeterli olmayabileceğine işaret etmektedir. Elde edilen bulgular, Teknoloji Kabulü'nün spekülatif yatırım davranışı üzerinde güçlü ve anlamlı bir pozitif doğrudan etkiye sahip olduğunu göstermektedir. Bu sonuç, platform kullanılabilirliği, algılanan fayda ve teknolojik güvenin meme coin v yatırımlarındaki belirleyici rolünü vurgulamaktadır. FOMO ile ilişkili unsurları içeren Sosyal Etki değişkeni de spekülatif yatırım davranışı üzerinde anlamlı bir pozitif etki göstermekte ve Teknoloji Kabulü ile yatırım davranışı arasındaki ilişkide kısmi aracı rol üstlenmektedir. Buna karşılık, Piyasa Risk Algısı'nın spekülatif yatırım davranışı üzerinde anlamlı ve negatif bir doğrudan etkiye sahip olduğu tespit edilmiştir; bu durum, oynaklık ve olası kayıplara ilişkin farkındalığın spekülatif katılımı azalttığını göstermektedir. Finansal Okuryazarlık, yatırım davranışı üzerinde istatistiksel olarak anlamlı ancak zayıf bir doğrudan etki göstermiştir; bu bulgu, meme coin piyasalarında yatırım kararlarının finansal bilgiye kıyasla davranışsal ve sosyal faktörlerden daha güçlü biçimde etkilendiğini ortaya koymaktadır. Bu çalışma, teknoloji kabul modellerini spekülatif finansal bağlamlara genişleterek literatüre katkı sağlamakta ve sosyal olarak güçlenen dijital varlık piyasalarında yatırımcı eğitimi ve düzenleyici politikalar açısından önemli çıkarımlar sunmaktadır.