Browsing by Author "Türkarslan, Kutlu Kağan"

Now showing 1 - 2 of 2

The Turkish Adaptation, Validity, and Reliability of the Fragmented Self Inventory
(Association for Clinical Psychology Research, 2025) Türkarslan, Kutlu Kağan; Akın, Zeynep Gül
Parçalanmış Kendilik Envanteri (PKE), Heinz Kohut'un tanımladığı parçalanmış kendilik deneyimlerini incelemek için geliştirilmiş bir öz-bildirim ölçüm aracıdır. Ölçek, psikanalitik kendilik psikolojisi bağlamında parçalanmış büyüklenmecilik (PKE-PB) ve parçalanmış idealleştirme (PKE-Pİ) olmak üzere iki kendilik eksenindeki deneyimlere odaklanmaktadır. Bu çalışmanın amacı PKE’yi Türkçe’ ye uyarlamak ve psikometrik özelliklerini Türkçe konuşan bir örneklemde değerlendirmektir. Çalışmanın verileri 495 katılımcıdan toplanmıştır (kadın = %67.88, Ort.yaş = 33.86, SS = 12.87). PKE'nin iki faktörlü yapısını doğrulamak için doğrulayıcı faktör analizi gerçekleştirilmiştir. Ölçeğin yakınsak geçerliği, PKE-PB ve PKE-Pİ puanlarının; özsaygı, patolojik narsisizm, öz-denetim, disiplin, duygu düzenleme güçlüğü, hayat anlam ve amacı, depresyon, anksiyete ve stres değişkenleri ile ilişkisine bakılarak değerlendirilmiştir. Ölçeğin güvenirliği ise iç tutarlılık katsayıları ve test-tekrar test sınıf içi korelasyonları ile incelenmiştir. Doğrulayıcı faktör analizinin sonuçları PKE'nin Türkçe formunun iki faktörlü yapısını desteklemektedir. Parçalanmış büyüklenmecilik ekseninde daha yüksek puanların, düşük benlik saygısı ve yüksek patolojik narsisizm belirtileri ile; parçalanmış idealleştirmede daha yüksek puanların ise düşük öz-denetim, düşük disiplin, yüksek duygu düzenleme zorlukları ve hayatta anlam ve amaç bulma-da daha fazla güçlük çekme ile ilişkili olması, PKE’nin yakınsak geçerliğini desteklemektedir. PKE-PB ve PKE-Pİ alt ölçeklerinin, tatmin edici iç tutarlılık gösterdiği (McDonald'ın ω = .77 ve .86) ve dört haftalık test-tekrar test güvenirliğine (SKK = .78 ve .81) sahip olduğu görülmüştür. Parçalanmış büyüklenmecilik ve parçalanmış idealleştirmenin depresyon, anksiyete ve stresi yordadığı yol analizinde, parçalanmış büyüklenmeciliğin anksiyete ve stresi, parçalanmış idealleştirmenin ise depresyon, anksiyete ve stresi anlamlı şekilde yordadığı bulunmuştur. Bu çalışmanın bulguları, PKE'nin Türkçe formunun parçalanmış büyüklenmecilik ve parçalanmış idealleştirme deneyimlerini ölçmekte kullanılabileceğine işaret etmektedir.
Uykusuzluk Bozukluğunun Psikolojik Modelleri: Güncel Bir Derleme
(Galenos Publ House, 2024) Türkarslan, Kutlu Kağan; Çınarbaş, Deniz Canel
Uykusuzluk bozukluğu kişisel ve toplumsal maliyetler yaratan; başlıca uykuya dalmada zorlanma, uykuyu sürdürmede güçlük ve sabah planlanandan daha erken saatlerde uyanma belirtileri ile karakterize olan psikiyatrik bir rahatsızlıktır. Toplumun yaklaşık %10’unun uykusuzluk bozukluğuna sahip olduğu düşünülmektedir. Çalışmalar uykusuzluk bozukluğuna sahip olmanın genel hayat kalitesini düşürdüğünü, günlük işlevselliği azalttığını, bazı psikomotor ve bilişsel becerilerde bozulmalara sebep olduğunu, iş performansını düşürdüğünü, iş yerinde daha fazla devamsızlık yapmaya sebep olduğunu ve uykusuzluk bozukluğu dışındaki rahatsızlıklar için artan tedavi maliyetleri ortaya çıkardığını göstermektedir. Tüm bunlara ek olarak uykusuzluğun pek çok farklı psikiyatrik rahatsızlık için bir risk etmeni olduğu bilinmektedir. Son 50 yılda yapılan çalışmalar uykusuzluk bozukluğunu psikolojik açıdan açıklayan çeşitli modellerin ortaya çıkmasına sebep olmuştur. Bu psikolojik modellerden başlıcaları; “uyaran kontrolü modeli”, “Spielman modeli”, “mikroanalitik model”, “nörobilişsel model”, “tehdit algısının yüksek risk modeli”, “uykuya müdahale eden-uykuyu yorumlayan süreçler modeli”, “psikobiyolojik baskılama modeli”, “bilişsel model”, “evrimselduygusal model” ve “korku simülasyonu modeli”dir. Bu derleme makalesinin amacı uykusuzluk bozukluğunun psikolojik modellerinin temel sayıltılarından bahsederek modellerin güncel bir tablosunu sunmaktır.