TÜRKİYE’DE REKLAMLARIN DENETİMİ: REKLAM KURULU KARARLARI ÜZERİNDEN BİR İNCELEME

Abstract

Reklam sektör farkı olmaksızın, tüm kurum veya kuruluşlar tarafından kullanılanbir pazarlama iletişimi bileşenidir. Tüketicilerde belirli bir markaya ilişkin farkındalıksağlanması, ürün veya hizmete ilişkin bilgilerin verilmesi ve tüketicilerin satın almakararında markaya ilişkin talebin oluşturulmasının sağlanmasında reklamların etkili olduğudüşünülmektedir. Reklamlar birden fazla mecrada yayınlansa da, kitle iletişim araçları ençok kullanılan mecraların başında gelir. Özellikle geleneksel medya kapsamında yer alantelevizyon, gazete ve dergiler reklam verenler tarafından sıklıkla tercih edilen medyaaraçlarıdır. Reklamlar ile ilgili olarak tüketicilerin korunması ve haksız rekabetinengellenmesi amacıyla bir takım düzenlemeler yapılmıştır. Özellikle Reklam Kurulu bukonuda etkili olan kurumların başında gelmektedir. Bu nedenle, bu çalışmada 2018 yılınınilk 6 ayındaki Reklam Kurulu kararları incelenmiş, Gümrük ve Ticaret Bakanlığı TicariReklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği uyarınca yaptırım uygulanantelevizyon reklamları, yaptırım gerekçeleri ve verilen yaptırımlar açısından irdelenmiştir.Çalışmada ayrıca adı geçen yönetmeliğe göre Kurul’un yaptırım uygulama gerekçeleri ilereklam etiği arasında nasıl bir bağ olduğu ortaya konulmaya çalışılmıştır. Yapılanincelemeler sonucunda toplam 61 televizyon reklamının “doğruluk ve dürüstlük”, “temelilkeler” ve “ispat külfeti” maddelerine bağlı olarak idari para cezası ve/ veya reklamlarıdurdurma kararı aldığı saptanmıştır.