Türkiye’de Sağlık Bakım Finans Sisteminin Hakkaniyetinin İncelenmesi

Abstract

Evrensel Sağlık İçeriği temel olarak tüm bireylerin kişisel olarak finansal sıkıntı yaşamadan ihtiyaç duydukları sağlık hizmetlerine ulaşmaları hedeflemektedir. Bu çalışmadailk olarak bir sağlık finansmanı sisteminin hakkaniyetine ilişkin teorik yapı incelenmiştir. Sağlık hizmetlerinin finansmanındaki hakkaniyetin ölçülmesi ve reformların etkisinin değerlendirilmesi amacıyla Türkiye bir vaka olarak kullanımıştır. Bu amaçla2010 ve 2016 yıllarındaki verileri karşılaştırılmıştır. Sözkonusu dönemde, Türk sağlık sistemini iyileştirmek amacıyla birçok düzenleme gerçekleştirilmiş olup, 6 yıllık dönembu düzenlemelerin etkisinin belirlenmesine yönelik olarak yeterli birzaman dilimiolarak değerlendirilmiştir. Sağlık finansmanının hakkaniyetinin ölçümüne ilişkin literatür özellikleeşitsizliğin ölçümüne yönelik olarak Yapılan çalışmalardan oluşmaktadır. Hakkaniyet derecesini ölçmek amacıyla genellikle Kakwani endeksi( K )kullanılmaktadır. Bu endeks gini katsayısı ve konsantrasyon endeksinin içerdiği bilgileri kullanmaktadır. Bu çalışmada da Türkiye verileri kullanılarak 2010 ve 2016 yılları için Kakwani endeksleri hesaplanmıştır. Hasta tarafından yapılan ödemelerin azaltıcı nitelikte olduğu belirlenmiştir. Böylelikle, düşük gelir grubunun sağlık hizmeti ödemelerinin ödeme güçlerinin üstünde olduğu tespit edilmiştir. Ancak, Kakwaniendeksinin -0,14’den -0,1209’a düşmesi,bu azalmanın 2016 yılında 2010 yılına göre gerilediğini ortaya koymaktadır. Bu durum, gelir dağılımındaki bozulmalara rağmen 2010-2016 döneminde uygulanan yenilikçi politikaların sağlık harcamalarının hakkaniyetiniartırdığını göstermektedir.